Merhaba sevgili öğrenciler! Hücrelerimizin içindeki minik organeller, her biri farklı ve hayati görevler üstlenir. Bu soruda, hem bitki hem de hayvan hücrelerinde bulunabilen ve hücre içi sindirimde görevli olan bir keseciği bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Mitokondri: Mitokondriler, hücrelerimizin enerji santralleridir. Besin maddelerini parçalayarak hücre için gerekli enerjiyi (ATP) üretirler. Hem bitki hem de hayvan hücrelerinde bulunurlar ancak temel görevleri sindirim değil, enerji üretimidir. Ayrıca bir kesecik olmaktan ziyade, kendine özgü çift zarlı bir yapıya sahiptirler.
- B) Kloroplast: Kloroplastlar, bitki hücrelerine yeşil rengini veren ve fotosentez yaparak besin üreten organellerdir. Bu nedenle sadece bitki hücrelerinde (ve bazı alglerde) bulunurlar, hayvan hücrelerinde bulunmazlar. Görevleri sindirim değil, besin üretimidir.
- C) Ribozom: Ribozomlar, hücrede protein sentezinin yapıldığı yerlerdir. Hem bitki hem de hayvan hücrelerinde bulunurlar. Ancak ribozomlar zarla çevrili bir kesecik (organel) değillerdir; RNA ve proteinden oluşan küçük yapılardır ve sindirimde görev almazlar.
- D) Lizozom: Lizozomlar, hücre içi sindirimden sorumlu, zarla çevrili küçük keseciklerdir. İçlerinde güçlü sindirim enzimleri (hidrolazlar) bulunur. Bu enzimler, hücreye giren yabancı maddeleri, yaşlanmış veya hasar görmüş hücre parçalarını parçalayarak geri dönüşümünü sağlarlar. Lizozomlar özellikle hayvan hücrelerinde yaygın olarak bulunurken, bitki hücrelerinde de (özellikle genç ve meristematik hücrelerde) bulunabilirler veya işlevleri büyük merkezi koful tarafından üstlenilebilir. Soruda "bulunabilen" ifadesi, lizozomların bitki hücrelerinde de var olabileceği gerçeğini kapsar. Hem kesecik yapısında olması hem de hücre içi sindirimde görev alması nedeniyle aradığımız organeldir.
- E) Sentrozom: Sentrozomlar, hücre bölünmesi sırasında iğ ipliklerinin oluşumunda rol oynayan organellerdir. Genellikle hayvan hücrelerinde bulunurlar, gelişmiş bitki hücrelerinde ise sentrozom bulunmaz. Görevleri sindirim değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, hem bitki hem de hayvan hücrelerinde bulunabilen ve hücre içi sindirimde görevli olan kesecik Lizozom'dur.
Cevap D seçeneğidir.
