İslam dininde ibadet kavramı, sadece namaz, oruç, zekat gibi belirli ritüellerden ibaret değildir. Allah'ın rızasını kazanmak amacıyla yapılan her türlü güzel davranış, söz ve düşünce de geniş anlamda ibadet kapsamına girer.
Bu bilgiye göre, aşağıdakilerden hangisi ibadet sayılan davranışlara örnek olarak gösterilemez?
A) Helalinden kazanmak için çalışmak
B) İnsanlara karşı dürüst ve güvenilir olmak
C) Çevreyi ve doğayı korumak
D) Sadece kişisel çıkarları doğrultusunda hareket etmek
E) Anne babaya saygılı davranmak
Sevgili öğrenciler,
Bu soruda, İslam dinindeki ibadet kavramının geniş anlamını kavrayarak, hangi davranışın bu kapsamın dışında kaldığını bulmamız isteniyor. Soruda belirtildiği gibi, ibadet sadece belirli ritüellerden ibaret değildir; Allah'ın rızasını kazanmak amacıyla yapılan her türlü güzel davranış, söz ve düşünce de ibadet sayılır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Helalinden kazanmak için çalışmak: İslam dini, rızkı helal yollardan kazanmayı emreder ve bunu bir ibadet olarak görür. Kişi, ailesinin geçimini sağlamak veya topluma faydalı olmak niyetiyle helal yoldan çalıştığında, bu davranışı Allah katında değerli bir ibadet sayılır. Dolayısıyla bu, ibadet sayılan bir davranıştır.
- B) İnsanlara karşı dürüst ve güvenilir olmak: Dürüstlük ve güvenilirlik, İslam ahlakının temel taşlarındandır. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) de bu özellikleriyle tanınmıştır. İnsanlara karşı dürüst ve güvenilir olmak, hem kul hakkına riayet etmek hem de toplumsal düzeni sağlamak adına Allah'ın hoşnutluğunu kazandıran bir davranıştır. Dolayısıyla bu, ibadet sayılan bir davranıştır.
- C) Çevreyi ve doğayı korumak: İslam, insanın yeryüzünde bir halife (vekil) olduğunu ve çevreyi, doğayı emanet olarak koruması gerektiğini öğretir. Ağaç dikmek, hayvanlara merhamet etmek, israf etmemek gibi davranışlar, Allah'ın yarattıklarına karşı sorumluluğun bir gereği olup ibadet niteliği taşır. Dolayısıyla bu, ibadet sayılan bir davranıştır.
- D) Sadece kişisel çıkarları doğrultusunda hareket etmek: İbadetin temelinde Allah'ın rızasını kazanma niyeti ve güzel ahlak yatar. Sadece kendi kişisel çıkarlarını düşünen, başkalarının haklarını veya Allah'ın emirlerini göz ardı eden bir davranış, ibadet kavramının ruhuna aykırıdır. Bu tür bir davranışta Allah'ın rızasını kazanma amacı değil, bencilce bir çıkar gözetme vardır. Bu nedenle, bu ibadet sayılan bir davranış değildir.
- E) Anne babaya saygılı davranmak: Kur'an-ı Kerim'de ve hadislerde anne babaya iyilik etmek ve onlara saygılı davranmak defalarca emredilmiştir. Bu, Allah'ın en büyük emirlerinden biri olup, en faziletli ibadetlerden biri olarak kabul edilir. Dolayısıyla bu, ibadet sayılan bir davranıştır.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı gibi, ibadet kavramının geniş anlamı düşünüldüğünde, sadece kişisel çıkarlar doğrultusunda hareket etmek, Allah'ın rızasını kazanma niyeti taşımadığı için ibadet olarak kabul edilemez.
Cevap D seçeneğidir.
