Aşağıdakilerden hangisi hem Atabetü'l Hakayık hem de Divan-ı Hikmet için ortak bir özelliktir?
A) Hece ölçüsüyle yazılmış olmaları
B) Sadece tasavvufi konuları işlemeleri
C) Hakaniye (Karahanlı) Türkçesi ile yazılmış olmaları
D) Mesnevi nazım biçimiyle yazılmış olmaları
Sevgili öğrenciler, bu soruda iki önemli eserin, Atabetü'l Hakayık ve Divan-ı Hikmet'in ortak özelliklerini bulmamız isteniyor. Her bir seçeneği dikkatlice inceleyelim:
- A) Hece ölçüsüyle yazılmış olmaları:
- Divan-ı Hikmet, halk şiiri geleneğine yakın bir şekilde genellikle hece ölçüsüyle yazılmıştır.
- Ancak Atabetü'l Hakayık, aruz ölçüsüyle kaleme alınmış didaktik bir eserdir.
- Bu nedenle, hece ölçüsüyle yazılmış olmaları her iki eser için ortak bir özellik değildir.
- B) Sadece tasavvufi konuları işlemeleri:
- Divan-ı Hikmet, Ahmed Yesevi'nin tasavvufi düşüncelerini, dini ve ahlaki öğütlerini içeren tamamen tasavvufi bir eserdir.
- Atabetü'l Hakayık ise daha çok ahlak, bilgi, cömertlik, dünyanın geçiciliği gibi didaktik konuları işler. İçinde dini ve ahlaki öğütler bulunsa da "sadece" tasavvufi bir eser değildir.
- Bu yüzden, sadece tasavvufi konuları işlemeleri ortak bir özellik değildir.
- C) Hakaniye (Karahanlı) Türkçesi ile yazılmış olmaları:
- Hem Atabetü'l Hakayık hem de Divan-ı Hikmet, Karahanlı Dönemi'nin önemli eserleridir.
- Bu dönemde kullanılan edebi dil, Hakaniye (Karahanlı) Türkçesi olarak adlandırılır. Her iki eser de bu dönemin dil özelliklerini taşır.
- Bu, her iki eser için de ortak ve belirleyici bir özelliktir.
- D) Mesnevi nazım biçimiyle yazılmış olmaları:
- Mesnevi, her beytinin kendi içinde kafiyeli olduğu (aa, bb, cc...) uzun hikaye ve öğüt eserlerinde kullanılan bir nazım biçimidir.
- Atabetü'l Hakayık genellikle dörtlükler ve beyitlerden oluşur, ancak mesnevi nazım biçiminde değildir.
- Divan-ı Hikmet ise "hikmet" adı verilen, genellikle dörtlükler halinde ve hece ölçüsüyle yazılmış şiirlerden meydana gelir. Mesnevi nazım biçimiyle yazılmamıştır.
- Bu nedenle, mesnevi nazım biçimiyle yazılmış olmaları ortak bir özellik değildir.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, her iki eserin de Karahanlı Dönemi'nde yazılmış olması ve bu dönemin edebi dili olan Hakaniye (Karahanlı) Türkçesi'ni kullanması ortak bir özelliktir.
Cevap C seçeneğidir.
