Sabit hızla hareket eden bir cisim için aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Hızı değişmez
B) İvmesi sıfırdır
C) Eşit zaman aralıklarında eşit yol alır
D) Hız-zaman grafiği eğimi sürekli değişir
Sevgili öğrenciler, sabit hızla hareket eden bir cismin özelliklerini anlamak, fiziğin temel konularından biridir. Bu tür hareket, günlük hayatta sıkça karşılaştığımız veya idealize ettiğimiz durumları temsil eder. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek hangi ifadenin yanlış olduğunu bulalım:
- A) Hızı değişmez: Bu ifade, sabit hızla hareket eden bir cismin tanımından gelir. "Sabit hız" demek, cismin hızının (hem büyüklük hem de yön olarak) zamanla değişmediği anlamına gelir. Dolayısıyla bu ifade doğrudur.
- B) İvmesi sıfırdır: İvme, hızdaki değişim oranıdır. Matematiksel olarak ivme $a = \frac{\Delta v}{\Delta t}$ şeklinde ifade edilir. Eğer hız sabitse, yani $\Delta v = 0$ ise, o zaman cismin ivmesi de $0$ olur. Bu nedenle bu ifade de doğrudur.
- C) Eşit zaman aralıklarında eşit yol alır: Sabit hızla hareket eden bir cisim için alınan yol, hız ile zamanın çarpımıdır ($\Delta x = v \cdot \Delta t$). Eğer hız $v$ sabitse ve zaman aralıkları $\Delta t$ eşitse, o zaman her bir zaman aralığında alınan yol $\Delta x$ da eşit olacaktır. Bu ifade de doğrudur.
- D) Hız-zaman grafiği eğimi sürekli değişir: Hız-zaman grafiğinin eğimi, cismin ivmesini verir. Sabit hızla hareket eden bir cismin hızı değişmediği için (A seçeneği), hız-zaman grafiği yatay bir doğru şeklinde olur. Yatay bir doğrunun eğimi ise $0$'dır ve sabittir, yani değişmez. Oysa bu ifade, eğimin sürekli değiştiğini belirtmektedir. Bu nedenle bu ifade yanlıştır.
Cevap D seçeneğidir.
