Glikoz molekülü hücrede enerji üretimi için kullanıldığında;
I. Solunum reaksiyonlarına katılır
II. Karbon atomları CO₂ olarak açığa çıkar
III. Hidrojen atomları H₂O olarak açığa çıkar
ifadelerinden hangileri doğrudur?
Sevgili öğrenciler, bu soru, hücrede enerji üretimi için glikozun nasıl kullanıldığını anlamamızı gerektiriyor. Glikoz, canlıların temel enerji kaynağıdır ve hücresel solunum adı verilen karmaşık bir dizi reaksiyonla enerjiye dönüştürülür. Şimdi ifadeleri tek tek inceleyelim:
Bu ifade kesinlikle doğrudur. Glikoz ($C_6H_{12}O_6$), hücresel solunumun başlangıç molekülüdür. Glikoliz, Krebs döngüsü ve elektron taşıma zinciri gibi tüm solunum aşamalarında glikozun parçalanma ürünleri kullanılır ve sonunda ATP (enerji) üretilir. Yani, glikoz doğrudan solunum reaksiyonlarının ana yakıtıdır.
Bu ifade de doğrudur. Hücresel solunumun genel denklemini hatırlayalım: $C_6H_{12}O_6 + 6O_2 \rightarrow 6CO_2 + 6H_2O + \text{Enerji (ATP)}$. Glikoz molekülündeki 6 karbon atomu, solunumun ilerleyen aşamalarında (özellikle pirüvatın asetil-CoA'ya dönüşümü ve Krebs döngüsü sırasında) kademeli olarak karbondioksit ($CO_2$) molekülleri şeklinde hücreden uzaklaştırılır. Bu, bizim nefes vererek dışarı attığımız karbondioksittir.
Bu ifade yanıltıcıdır ve bu nedenle yanlıştır. Glikozdaki hidrojen atomları, solunum sırasında $NADH$ ve $FADH_2$ gibi elektron taşıyıcı moleküller aracılığıyla elektron taşıma zincirine aktarılır. Burada, bu hidrojen atomlarının elektronları ve protonları ($H^+$), solunum için alınan oksijen ($O_2$) ile birleşerek su ($H_2O$) moleküllerini oluşturur. Yani, glikozdaki hidrojen atomları suyun yapısına katılır, ancak suyun oksijen atomu glikozdan değil, solunumla alınan dışarıdaki $O_2$ molekülünden gelir. "Açığa çıkar" ifadesi, hidrojen atomlarının doğrudan su molekülü olarak serbest bırakıldığı izlenimini verir ki bu doğru değildir. Hidrojen atomları, oksijenle birleşerek su oluşturur.
Bu durumda, I ve II numaralı ifadeler doğruyken, III numaralı ifade yanlıştır.
Cevap B seçeneğidir.