Bir deneyde, bir hücre kültüründeki hücrelerin bölünmesi inceleniyor. Bölünme sonucunda oluşan hücrelerin genetik olarak birbirinden farklı olduğu ve kromozom sayısının ana hücrenin yarısı kadar olduğu tespit ediliyor. Bu gözlem hangi hücre bölünme türünün gerçekleştiğini kanıtlar?
A) Mitoz bölünme
B) Amitoz bölünme
C) Mayoz bölünme
D) Vejetatif üreme
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, bir hücre bölünmesi sonucunda ortaya çıkan iki önemli gözlemden bahsediliyor. Bu gözlemleri dikkatlice inceleyerek hangi bölünme türünün gerçekleştiğini bulalım:
- Gözlem 1: Bölünme sonucunda oluşan hücreler genetik olarak birbirinden farklı.
- Gözlem 2: Kromozom sayısı ana hücrenin yarısı kadar.
Şimdi seçenekleri bu iki gözlem ışığında değerlendirelim:
- A) Mitoz bölünme:
- Mitoz bölünme, vücut hücrelerinde (somatik hücreler) gerçekleşen bir bölünme türüdür.
- Bu bölünme sonucunda oluşan yavru hücreler, ana hücre ile genetik olarak tamamen aynıdır.
- Kromozom sayısı ana hücre ile aynı kalır (örneğin, 2n kromozomlu bir hücreden yine 2n kromozomlu iki hücre oluşur).
- Bu özellikler, sorudaki gözlemlerle çelişmektedir.
- B) Amitoz bölünme:
- Amitoz, çekirdeğin doğrudan ve düzensiz bir şekilde bölünmesiyle gerçekleşen ilkel bir bölünme türüdür.
- Bu bölünmede kromozomların düzenli ayrılması söz konusu değildir ve genellikle eşit olmayan hücreler oluşabilir. Ancak genetik farklılık ve kromozom sayısının yarıya inmesi gibi temel özellikler taşımaz.
- Bu da sorudaki gözlemlerle uyuşmaz.
- C) Mayoz bölünme:
- Mayoz bölünme, eşeyli üreyen canlılarda üreme hücrelerinin (gametler veya sporlar) oluşumunu sağlayan özel bir bölünme türüdür.
- Mayoz I sırasında homolog kromozomlar arasında parça değişimi (krossing-over) ve kromozomların bağımsız dağılımı gerçekleştiği için, oluşan yavru hücreler genetik olarak birbirinden farklıdır ve ana hücreden de farklıdır.
- Mayoz I sonunda kromozom sayısı yarıya iner (örneğin, 2n kromozomlu bir ana hücreden n kromozomlu hücreler oluşur).
- Bu iki temel özellik (genetik farklılık ve kromozom sayısının yarıya inmesi), soruda verilen gözlemlerle tamamen örtüşmektedir.
- D) Vejetatif üreme:
- Vejetatif üreme, bitkilerde görülen eşeysiz bir üreme şeklidir (örneğin, çelikle, yumruyla üreme).
- Bu bir hücre bölünme türü değil, bir üreme stratejisidir ve temelinde mitoz bölünme yatar. Dolayısıyla, sorunun bağlamına uygun bir seçenek değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, hücrelerin genetik olarak farklı olması ve kromozom sayısının ana hücrenin yarısı kadar olması, mayoz bölünmenin en belirgin özellikleridir.
Cevap C seçeneğidir.
