Anlam karışıklığını gidermek için virgül etkinlik 3. sınıf Test 1

9. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde virgül kullanılmadığı için iki farklı anlam çıkabilir?

A) Büyük bina yıkıldı.
B) Yaşlı adam geldi.
C) Gelen konuğu ağırladı.
D) Mavi gözlü bebek gülüyordu.

Sevgili öğrenciler, bu soruda noktalama işaretlerinin, özellikle de virgülün, cümledeki anlamı nasıl değiştirebileceğini veya netleştirebileceğini göreceğiz. Virgülün doğru yerde kullanılmaması bazen cümleden iki farklı anlam çıkmasına neden olabilir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

• A) Büyük bina yıkıldı.

  Bu cümlede "büyük" kelimesi "bina" ismini niteleyen bir sıfattır. Cümle tek ve net bir anlama sahiptir: "Büyüklüğü olan bir bina yıkıldı." Burada virgülün eksikliği herhangi bir anlam karışıklığına yol açmaz.

• B) Yaşlı adam geldi.

  Burada da "yaşlı" kelimesi "adam" ismini niteleyen bir sıfattır. Cümle "Yaşı ilerlemiş olan adam geldi." şeklinde tek bir anlam taşır. Virgülün olmaması anlamı belirsiz hale getirmez.

• C) Gelen konuğu ağırladı.

  İşte bu cümle, virgülün eksikliği nedeniyle iki farklı anlama gelebilir:

  • Birinci Anlam: Eğer cümlede virgül yoksa, "gelen" kelimesi "konuğu" kelimesini niteleyen bir sıfat-fiil olarak algılanır. Bu durumda cümle, "O (bir başkası), kapıya gelmiş olan konuğu ağırladı." anlamına gelir. Yani, ağırlayan kişi başkasıdır ve ağırladığı kişi de "gelen konuktur".
  • İkinci Anlam: Eğer "Gelen" kelimesinden sonra bir virgül olsaydı (Gelen, konuğu ağırladı.), o zaman "gelen" kelimesi cümlenin öznesi olurdu. Bu durumda cümle, "Gelen kişi, konuğu ağırladı." anlamına gelirdi. Yani, hem gelen hem de ağırlayan aynı kişidir.

  Gördüğünüz gibi, virgülün olup olmaması cümlenin öznesini ve dolayısıyla eylemi yapan kişiyi tamamen değiştirdiği için iki farklı anlam ortaya çıkmaktadır.

• D) Mavi gözlü bebek gülüyordu.

  "Mavi gözlü" ifadesi "bebek" ismini niteleyen bir sıfat tamlamasıdır. Cümle "Gözleri mavi olan bebek gülüyordu." şeklinde tek bir anlama sahiptir. Burada da virgülün eksikliği bir anlam karışıklığına neden olmaz.

Bu açıklamalar ışığında, virgül kullanılmadığı için iki farklı anlam çıkabilen cümle C seçeneğidir.