Klonlama çalışmalarında kullanılan $n$ kromozomlu yumurta hücresinin çekirdeği çıkarıldıktan sonra, $2n$ kromozomlu somatik hücre çekirdeği aktarılıyor. Bu işlem sonucunda oluşan hücrenin kromozom sayısı ve genetik yapısı için ne söylenebilir?
A) $n$ kromozomlu, yumurta hücresi verici ile aynı
B) $2n$ kromozomlu, somatik hücre verici ile aynı
C) $3n$ kromozomlu, her iki vericiden karışık
D) $n$ kromozomlu, somatik hücre verici ile aynı
Merhaba sevgili öğrenciler!
Klonlama, canlıların genetik olarak kopyalanması işlemidir. Bu soruda, klonlama sürecinin temel adımlarından biri ve bu adımlar sonucunda oluşan hücrenin özellikleri hakkında konuşacağız. Adım adım inceleyelim:
- 1. Yumurta Hücresinin Rolü: Klonlama çalışmalarında kullanılan yumurta hücresi, genellikle $n$ kromozomludur. Bu, onun haploit (tek takım kromozomlu) olduğu anlamına gelir ve normalde döllenme ile $2n$ kromozomlu bir zigot oluşturur. Ancak klonlamada, bu yumurta hücresinin görevi, gelişmekte olan embriyo için gerekli olan sitoplazmayı ve besin maddelerini sağlamaktır.
- 2. Çekirdeğin Çıkarılması: Yumurta hücresinin çekirdeği çıkarılır. Unutmayın, bir hücrenin genetik bilgisinin büyük bir kısmı çekirdeğinde bulunur. Çekirdeği çıkarılan yumurta hücresi, artık kendi genetik materyalini (yani $n$ kromozomunu) taşımaz. Bu, "enüklee edilmiş" (çekirdeği çıkarılmış) yumurta hücresi olarak adlandırılır.
- 3. Somatik Hücrenin Rolü: Somatik hücre, vücut hücreleri demektir (örneğin deri hücresi, kas hücresi). Bu hücreler $2n$ kromozomludur, yani diploit (çift takım kromozomlu) genetik yapıya sahiptirler. Klonlanacak canlının tüm genetik bilgisi bu somatik hücrenin çekirdeğinde bulunur.
- 4. Çekirdek Aktarımı: $2n$ kromozomlu somatik hücreden alınan çekirdek, çekirdeği çıkarılmış yumurta hücresinin içine aktarılır. Bu, klonlama işleminin anahtarıdır. Artık elimizde, yumurta hücresinin sitoplazması ve somatik hücrenin çekirdeği bulunan yeni bir hücre vardır.
- 5. Oluşan Hücrenin Kromozom Sayısı: Yeni oluşan bu hücrenin kromozom sayısı, içine aktarılan çekirdekten gelir. Aktarılan çekirdek somatik hücreye ait olduğu ve somatik hücreler $2n$ kromozomlu olduğu için, oluşan hücre de $2n$ kromozomlu olacaktır. Yumurta hücresinin kendi çekirdeği çıkarıldığı için, onun $n$ kromozomu bu yeni hücreye katkıda bulunmaz.
- 6. Oluşan Hücrenin Genetik Yapısı: Bir canlının genetik yapısı (DNA'sı), büyük ölçüde çekirdeğinde bulunan kromozomlar tarafından belirlenir. Bu işlemde, tüm genetik materyal (çekirdek) somatik hücreden alınmıştır. Dolayısıyla, oluşan hücrenin genetik yapısı, çekirdeği alınan somatik hücrenin genetik yapısıyla tamamen aynı olacaktır. Yumurta hücresi sadece sitoplazma ve gelişim ortamı sağlamıştır, genetik bilgi aktarmamıştır (mitokondriyal DNA hariç, ancak genel genetik yapı çekirdekten gelir).
Bu adımları göz önünde bulundurduğumuzda, oluşan hücrenin $2n$ kromozomlu olduğunu ve genetik yapısının somatik hücre vericisi ile aynı olduğunu söyleyebiliriz.
Cevap B seçeneğidir.
