Thomson atom modeline göre aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Atom, pozitif yüklü bir küredir
B) Elektronlar bu pozitif yük içinde gömülüdür
C) Atomun kütlesi pozitif yüklerden oluşur
D) Elektronlar çekirdek etrafında belirli yörüngelerde döner
Sevgili öğrenciler, Thomson atom modelini hatırlayarak bu soruyu adım adım inceleyelim. Joseph John Thomson, 1900'lü yılların başında atomun yapısı hakkında önemli bir model öne sürmüştür. Bu model, atomun iç yapısını anlamak için atılan ilk önemli adımlardan biridir.
Thomson atom modelinin temel özellikleri şunlardır:
- Atom, pozitif yüklü, homojen bir küredir. Bu küreye "üzümlü kek" modelindeki kek kısmı benzetilir.
- Elektronlar (negatif yüklü tanecikler) bu pozitif yüklü kürenin içine rastgele dağılmış veya gömülmüş haldedir. Bunlar da "üzümlü kek" modelindeki üzümler gibidir.
- Atomun toplam pozitif yükü, toplam negatif yüke (elektronların yüküne) eşittir, bu nedenle atom elektriksel olarak nötrdür.
- Atomun kütlesinin büyük bir kısmı, pozitif yüklü küreden kaynaklanır, çünkü elektronların kütlesi çok küçüktür.
- Bu modelde bir "çekirdek" kavramı yoktur.
Şimdi seçenekleri bu bilgiler ışığında değerlendirelim:
- A) Atom, pozitif yüklü bir küredir: Bu ifade, Thomson atom modelinin temel varsayımlarından biridir. Atomun pozitif yüklü, homojen bir küre olduğu belirtilmiştir. Dolayısıyla bu ifade doğrudur.
- B) Elektronlar bu pozitif yük içinde gömülüdür: Bu ifade de Thomson modelinin ana fikridir. Elektronların pozitif yüklü kürenin içine dağılmış veya gömülmüş olduğu "üzümlü kek" benzetmesiyle açıklanır. Dolayısıyla bu ifade doğrudur.
- C) Atomun kütlesi pozitif yüklerden oluşur: Thomson modeline göre, elektronların kütlesi atomun toplam kütlesi yanında ihmal edilebilir düzeydedir. Bu nedenle atomun kütlesinin büyük bir kısmının pozitif yüklü küreden geldiği kabul edilir. Dolayısıyla bu ifade doğrudur.
- D) Elektronlar çekirdek etrafında belirli yörüngelerde döner: Bu ifade, Thomson atom modeline ait değildir. Thomson modelinde bir "çekirdek" kavramı yoktur ve elektronlar belirli yörüngelerde dönmezler; sadece pozitif küre içinde gömülüdürler. Elektronların çekirdek etrafında yörüngelerde döndüğü fikri, daha sonra Rutherford ve özellikle Bohr atom modelleriyle ortaya konmuştur. Dolayısıyla bu ifade yanlıştır.
Bu durumda, Thomson atom modeline göre yanlış olan ifade D seçeneğidir.
Cevap D seçeneğidir.