Tip 2 diyabet hastası bir bireyde aşağıdaki durumlardan hangisi gözlenmez?
A) İnsülin direnci
B) Kan şekerinde yükselme
C) Pankreastaki beta hücrelerinin tamamen tahrip olması
D) Genetik yatkınlık ve obezite ile ilişki
Tip 2 diyabet, vücudun insüline karşı direnç geliştirmesi ve/veya pankreasın yeterli insülin üretememesi sonucu ortaya çıkan kronik bir metabolik hastalıktır. Bu hastalığın temel özelliklerini ve Tip 1 diyabetten farkını anlamak, doğru cevabı bulmamıza yardımcı olacaktır.
- A) İnsülin direnci: Bu, Tip 2 diyabetin en belirgin ve başlangıçtaki özelliklerinden biridir. Vücut hücreleri (özellikle kas, yağ ve karaciğer hücreleri) insüline normal şekilde yanıt veremez hale gelir. Yani, insülin olmasına rağmen, kan şekerini hücrelere taşıma görevi tam olarak yerine getirilemez. Bu durum, kan şekerinin yükselmesine yol açar. Dolayısıyla, insülin direnci Tip 2 diyabet hastalarında gözlenir.
- B) Kan şekerinde yükselme: İnsülin direnci ve/veya pankreasın yetersiz insülin üretimi nedeniyle, kan dolaşımındaki glikoz (şeker) hücrelere giremez ve kanda birikir. Bu durum, hiperglisemi olarak adlandırılır ve Tip 2 diyabetin temel tanı kriterlerinden biridir. Kan şekerinde yükselme, Tip 2 diyabet hastalarında gözlenir.
- C) Pankreastaki beta hücrelerinin tamamen tahrip olması: Bu durum, Tip 1 diyabetin ana özelliğidir. Tip 1 diyabette, bağışıklık sistemi yanlışlıkla pankreastaki insülin üreten beta hücrelerini hedef alarak tamamen yok eder. Bu nedenle Tip 1 diyabet hastaları dışarıdan insülin almak zorundadır. Tip 2 diyabette ise beta hücreleri başlangıçta insülin üretmeye devam eder, hatta insülin direncini telafi etmek için daha fazla insülin üretebilirler. Zamanla, bu hücrelerin fonksiyonu azalabilir veya sayıları azalabilir, ancak genellikle tamamen tahrip olmazlar. Bu nedenle, bu durum Tip 2 diyabet hastalarında gözlenmez.
- D) Genetik yatkınlık ve obezite ile ilişki: Tip 2 diyabetin gelişiminde hem genetik faktörler hem de yaşam tarzı faktörleri (özellikle obezite ve fiziksel aktivite eksikliği) önemli rol oynar. Ailede Tip 2 diyabet öyküsü olan bireylerde risk daha yüksektir. Obezite, insülin direncini artıran en güçlü çevresel faktörlerden biridir. Bu nedenle, genetik yatkınlık ve obezite ile ilişki Tip 2 diyabet hastalarında gözlenir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, pankreastaki beta hücrelerinin tamamen tahrip olması Tip 1 diyabetin bir özelliğidir ve Tip 2 diyabet hastalarında gözlenmez.
Cevap C seçeneğidir.
