Ortak iyon etkisi nedir Test 1

Doymuş PbCl₂ çözeltisine HCl eklendiğinde çözeltideki Pb²⁺ iyon derişimi için ne söylenebilir?

A) Artar
B) Azalır
C) Değişmez
D) Önce artar sonra azalır

Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için kimyasal denge ve Le Chatelier İlkesi'ni hatırlamamız gerekiyor. Adım adım ilerleyelim:

• Öncelikle, doymuş bir PbCl$_2$ çözeltisinde kurulan dengeyi yazalım. Kurşun(II) klorür (PbCl$_2$) suda az çözünen bir tuzdur ve çözeltide şu dengeyi oluşturur:

  PbCl$_2$(k) $\rightleftharpoons$ Pb$^{2+}$(suda) + 2Cl$^{-}$(suda)

  Bu denge, çözeltideki Pb$^{2+}$ ve Cl$^{-}$ iyonlarının derişimlerini belirler. Doymuş çözelti demek, katı PbCl$_2$ ile iyonları arasında bir denge olduğu anlamına gelir.
• Şimdi, çözeltiye hidroklorik asit (HCl) eklendiğinde ne olduğunu düşünelim. HCl, suda tamamen iyonlaşan kuvvetli bir asittir:

  HCl(suda) $\rightarrow$ H$^{+}$(suda) + Cl$^{-}$(suda)

  Bu, çözeltiye fazladan Cl$^{-}$ iyonları eklendiği anlamına gelir.
• Le Chatelier İlkesi'ne göre, bir denge sistemine dışarıdan bir etki yapıldığında, sistem bu etkiyi azaltacak yönde hareket eder. Bizim durumumuzda, PbCl$_2$ dengesindeki ürünlerden biri olan Cl$^{-}$ iyonlarının derişimi artırılmıştır.
• Sistem, artan Cl$^{-}$ derişimini azaltmak için dengeyi girenler yönüne, yani sola kaydıracaktır. Denge sola kaydığında, çözeltideki Pb$^{2+}$ iyonları ve Cl$^{-}$ iyonları birleşerek daha fazla katı PbCl$_2$ oluşturur ve çökelir.
• Sonuç olarak, denge sola kaydığı için çözeltideki Pb$^{2+}$ iyonlarının derişimi azalır.

Cevap B seçeneğidir.