1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde "don't" veya "doesn't" doğru kullanılmamıştır?
A) She doesn't like coffee in the morning.
B) They don't plays football every weekend.
C) I don't understand this question.
D) My brother doesn't work on Sundays.
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, İngilizcede geniş zamanda olumsuz cümleler kurarken kullandığımız "don't" ve "doesn't" yardımcı fiillerinin doğru kullanımını inceleyeceğiz. Bu konu, İngilizce öğreniminde temel taşlardan biridir, bu yüzden dikkatlice öğrenmek çok önemli!
Öncelikle, "don't" ve "doesn't" kullanımının temel kurallarını hatırlayalım:
- "Doesn't" (do + not) yardımcı fiilini, özne tekil üçüncü şahıs olduğunda kullanırız. Yani, "he" (o erkek), "she" (o kadın), "it" (o cansız/hayvan) veya tekil bir isim (örneğin "my brother", "the cat", "Ayşe") ile birlikte kullanılır.
- "Don't" (do + not) yardımcı fiilini ise, özne "I" (ben), "you" (sen/siz), "we" (biz), "they" (onlar) veya çoğul bir isim (örneğin "the students", "my parents") olduğunda kullanırız.
- En önemlisi: Hem "don't" hem de "doesn't" kullandıktan sonra, ana fiil her zaman yalın (base form) halinde olmalıdır. Yani fiile "-s", "-es", "-ing", "-ed" gibi ekler getirilmez.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) She doesn't like coffee in the morning.
- Özne "She" (o kadın) olduğu için tekil üçüncü şahıstır. Bu nedenle "doesn't" kullanımı doğrudur.
- Yardımcı fiilden sonra gelen ana fiil "like" (sevmek) yalın haldedir. Bu da doğrudur.
- Bu cümledeki kullanım doğrudur.
- B) They don't plays football every weekend.
- Özne "They" (onlar) olduğu için çoğul bir öznedir. Bu nedenle "don't" kullanımı doğrudur.
- Ancak, "don't" yardımcı fiilinden sonra gelen ana fiil "plays" (oynar) "-s" takısı almıştır. Kurala göre, "don't" veya "doesn't" kullandıktan sonra fiil yalın halde olmalıdır. Doğru fiil "play" olmalıydı.
- Bu cümledeki kullanım yanlıştır.
- C) I don't understand this question.
- Özne "I" (ben) olduğu için "don't" kullanımı doğrudur.
- Yardımcı fiilden sonra gelen ana fiil "understand" (anlamak) yalın haldedir. Bu da doğrudur.
- Bu cümledeki kullanım doğrudur.
- D) My brother doesn't work on Sundays.
- Özne "My brother" (erkek kardeşim) tekil üçüncü şahıs (he) olduğu için "doesn't" kullanımı doğrudur.
- Yardımcı fiilden sonra gelen ana fiil "work" (çalışmak) yalın haldedir. Bu da doğrudur.
- Bu cümledeki kullanım doğrudur.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, "don't" veya "doesn't" yardımcı fiilinin yanlış kullanıldığı cümle B seçeneğidir. Çünkü "don't" yardımcı fiilinden sonra "plays" yerine "play" fiili kullanılmalıydı.
Cevap B seçeneğidir.