Anlatım bozuklukları çıkmış sorular KPSS Test 1

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde bir anlam belirsizliği söz konusudur?

A) Doktor, hastasına ilaçlarını düzenli kullanmasını söyledi.
B) Müdür yardımcısına yeni görevler vermişler.
C) Öğrenciler, sınav sonuçlarını heyecanla bekliyordu.
D) Toplantıda alınan kararları uygulamaya koyduk.

Merhaba sevgili öğrenciler,

Bu soruda, cümlelerdeki anlam belirsizliklerini tespit etmemiz isteniyor. Anlam belirsizliği, bir cümlenin birden fazla şekilde yorumlanabilmesi durumudur. Genellikle zamirlerin veya iyelik eklerinin kime ait olduğunun net olmamasından kaynaklanır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

• A) Doktor, hastasına ilaçlarını düzenli kullanmasını söyledi.

  Bu cümlede "ilaçlarını" kelimesindeki iyelik eki (-ları), doktorun değil, hastanın ilaçlarını ifade etmektedir. Cümle açık ve nettir, herhangi bir anlam belirsizliği yoktur. Doktor, hastasına kendi ilaçlarını düzenli kullanmasını söylemiştir.

• B) Müdür yardımcısına yeni görevler vermişler.

  Bu cümlede bir anlam belirsizliği bulunmaktadır. Belirsizlik, "Müdür yardımcısına" ifadesinden kaynaklanmaktadır. Bu ifade iki farklı şekilde yorumlanabilir:

  • Birinci anlam: "Bir müdürün yardımcısı olan kişiye" yeni görevler vermişler. (Yani, müdür unvanlı bir kişinin yardımcısına.)
  • İkinci anlam: "Onun (başka bir kişinin) yardımcısına" yeni görevler vermişler. Burada "onun" zamirinin kime ait olduğu, yani kime ait olan yardımcının kastedildiği açıkça belirtilmemiştir. Cümlede bu "onun" zamirinin kime ait olduğu net değildir. Bu durum, cümlenin anlamını belirsiz hale getirir. Örneğin, "Ali, arkadaşına kitabını verdi." cümlesindeki "arkadaşına" ifadesi, Ali'nin kendi arkadaşı mı yoksa başka birinin arkadaşı mı olduğu konusunda belirsizlik yaratır. Benzer şekilde, "Müdür yardımcısına" ifadesi de kime ait olduğu belirtilmediği için anlam belirsizliği taşır.
• C) Öğrenciler, sınav sonuçlarını heyecanla bekliyordu.

  Bu cümlede "sınav sonuçlarını" kelimesindeki iyelik eki (-larını), öğrencilerin kendi sınav sonuçlarını ifade etmektedir. Cümle açık ve nettir, herhangi bir anlam belirsizliği yoktur.

• D) Toplantıda alınan kararları uygulamaya koyduk.

  Bu cümlede "alınan kararları" ifadesi, toplantıda kabul edilen kararları açıkça belirtmektedir. "Uygulamaya koyduk" ifadesi de kararların hayata geçirildiğini net bir şekilde anlatır. Herhangi bir anlam belirsizliği yoktur.

Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı gibi, "Müdür yardımcısına yeni görevler vermişler." cümlesinde "Müdür yardımcısına" ifadesinin kime ait olduğunun net olmaması nedeniyle bir anlam belirsizliği söz konusudur.

Cevap B seçeneğidir.