Benzetme (teşbih) sanatında aşağıdaki ögelerden hangisi her zaman bulunmak zorunda değildir?
A) BenzeyenMerhaba sevgili öğrencilerim! Bugün benzetme (teşbih) sanatını ve bu sanattaki olmazsa olmaz öğeleri birlikte inceleyeceğiz. Amacımız, benzetmenin mantığını anlamak ve soruyu kolayca çözmek.
Öncelikle, benzetme nedir, hatırlayalım mı? Benzetme, iki farklı şeyi, aralarındaki ortak bir özellikten dolayı birbirine benzetme sanatıdır. Tıpkı bir ressamın fırçasıyla dünyayı tuvale aktarması gibi, biz de kelimelerle nesneleri, durumları birbirine benzeterek anlatımımızı zenginleştiririz.
Benzetmenin dört temel öğesi vardır:
Şimdi, şıklara teker teker bakalım:
A) Benzeyen: Eğer ortada bir benzetme varsa, mutlaka benzetilen bir şey (benzeyen) olmalıdır. Bu, benzetmenin temel taşıdır. Eğer benzeyen olmazsa, ortada bir benzetme de olmaz. Mesela, "Aslan gibi güçlü" derken "Aslan" kendisine benzetilen, güçlülük özelliği de benzetme yönüdür. Peki, neye benzetiyoruz? Eğer "Ahmet aslan gibi güçlü" dersek, "Ahmet" benzeyen olur. Bu olmadan benzetme olmaz.
B) Kendisine Benzetilen: Benzetme yapabilmek için, bir şeye benzetmemiz gerekir, değil mi? İşte o "bir şey", kendisine benzetilendir. Örneğin, "Gözleri deniz gibi mavi" derken, gözleri neye benzetiyoruz? Denize. O halde deniz, kendisine benzetilendir. Bu da olmazsa olmaz bir öğedir.
C) Benzetme Yönü: Benzeyen ve kendisine benzetilen arasındaki ortak özelliktir. Onları birbirine bağlayan köprüdür. "Elif'in kalbi pamuk gibi yumuşaktı" örneğinde, Elif'in kalbi pamuğa benzetilirken hangi özellik vurgulanıyor? Yumuşaklığı. İşte bu, benzetme yönüdür. Bu da önemli bir unsur.
D) Benzetme Edatı: Benzetme edatı, benzetmeyi daha belirgin hale getirir. Ancak, her zaman kullanılmak zorunda değildir. Bazen benzetme, edat olmadan da yapılabilir. Örneğin, "O bir aslan" dediğimizde de bir benzetme yapmış oluruz. (Burada "O", güçlü ve cesur olduğu için aslana benzetiliyor). Edat kullanmadan da benzetme yapılabilir.
Gördüğümüz gibi, benzeyen, kendisine benzetilen ve benzetme yönü benzetmenin olmazsa olmaz unsurlarıdır. Ancak benzetme edatı, her zaman kullanılmak zorunda değildir.
Bu nedenle, doğru cevap D seçeneğidir.
