Bir bahçıvan, domates fidelerinin alt yapraklarında sararma ve kahverengileşme, ardından yaprak kenarlarında kuruma ve nekroz (doku ölümü) gözlemlemektedir. Yeni çıkan yapraklar ise daha küçük ve koyu yeşil renktedir. Bahçıvan, toprağa azot ve fosfor takviyesi yapmasına rağmen bu belirtilerin devam ettiğini fark etmiştir.
Bu domates fidelerinde gözlemlenen belirtiler, aşağıdaki minerallerden hangisinin eksikliğine işaret ediyor olabilir?
A) Demir ($Fe$)
B) Kalsiyum ($Ca$)
C) Potasyum ($K$)
D) Bor ($B$)
Merhaba arkadaşlar! Bu soruyu adım adım çözerek, bitki beslenmesi konusundaki bilgimizi pekiştirelim ve bahçıvanımızın sorununa çözüm bulalım.
Öncelikle soruda verilen belirtileri dikkatlice inceleyelim:
- Alt yapraklarda sararma ve kahverengileşme: Bu, bitkinin yaşlı yapraklarından besin maddelerinin taşındığına işaret eder. Yani bitki, yeni yaprakları beslemek için eski yapraklarındaki besinleri kullanıyor.
- Yaprak kenarlarında kuruma ve nekroz (doku ölümü): Bu durum, belirli bir mineral eksikliğinin tipik bir belirtisidir.
- Yeni çıkan yapraklar daha küçük ve koyu yeşil renkte: Bu da bitkinin genel bir beslenme sorununa sahip olduğunu gösterir.
- Azot ve fosfor takviyesine rağmen belirtilerin devam etmesi: Bu çok önemli! Çünkü bu, sorunun azot veya fosfor eksikliği olmadığını gösteriyor.
Şimdi de seçenekleri değerlendirelim:
- A) Demir ($Fe$): Demir eksikliği genellikle genç yapraklarda sararmaya (kloroza) neden olur. Yaprak damarları yeşil kalırken, yaprak dokusu sararır. Soruda alt yapraklarda sararma belirtildiği için demir eksikliği pek olası değil.
- B) Kalsiyum ($Ca$): Kalsiyum eksikliği genellikle genç yapraklarda ve büyüme noktalarında sorunlara yol açar. Yaprak uçlarında kıvrılma, yaprak kenarlarında yanıklar görülebilir. Soruda alt yapraklarda belirtiler ön planda olduğu için kalsiyum eksikliği de düşük bir ihtimal.
- C) Potasyum ($K$): Potasyum eksikliği, yaşlı yapraklarda sararma, yaprak kenarlarında kuruma ve nekroz ile kendini gösterir. Bitki, potasyumu genç yapraklara taşır, bu nedenle yaşlı yapraklarda eksiklik belirtileri daha belirgin olur. Bu, sorudaki belirtilerle tam olarak örtüşüyor!
- D) Bor ($B$): Bor eksikliği genellikle büyüme noktalarında ve genç yapraklarda deformasyonlara neden olur. Yapraklar kalınlaşabilir, kırılganlaşabilir ve büyüme durabilir. Sorudaki belirtilerle tam olarak uyuşmuyor.
Gördüğümüz gibi, soruda tarif edilen belirtiler en çok potasyum ($K$) eksikliğine işaret ediyor. Bahçıvanın azot ve fosfor takviyesi yapmasına rağmen belirtilerin devam etmesi de bu durumu destekliyor. Çünkü sorun, potasyum eksikliği!
Unutmayın, bitki beslenmesi karmaşık bir konu olabilir. Belirtileri dikkatlice incelemek ve her seçeneği elemek, doğru cevaba ulaşmamızı sağlar.
Cevap C seçeneğidir.
