Aşağıdaki cümlelerden hangisi nesnel bir yargı içermektedir?
A) Bu resim, sanatçının en güzel eseri.
B) Dünya'nın uydusu Ay'dır.
C) En lezzetli yemek annemin yaptığıdır.
D) Bu şarkı insanı hüzünlendiriyor.
Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden nesnel bir yargı içeren cümleyi bulmamız isteniyor. Öncelikle "nesnel yargı" ne anlama geliyor, onu hatırlayalım:
- Nesnel yargı (objektif yargı): Kişisel duygu, düşünce ve yorumlardan bağımsız olan, herkes tarafından aynı şekilde kabul edilen, doğruluğu veya yanlışlığı kanıtlanabilir ifadelerdir. Yani, kişiden kişiye değişmezler.
- Öznel yargı (sübjektif yargı): Kişisel duygu, düşünce, beğeni ve yorumlara dayanan, kişiden kişiye değişebilen ifadelerdir. Kanıtlanamazlar, çünkü kişisel tercihlere bağlıdırlar.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bu resim, sanatçının en güzel eseri. Buradaki "en güzel" ifadesi kişisel bir beğeniye dayanır. Birine göre güzel olan bir resim, başkasına göre olmayabilir. Güzellik algısı kişiden kişiye değişir. Bu nedenle bu cümle öznel bir yargı içerir.
- B) Dünya'nın uydusu Ay'dır. Bu ifade bilimsel bir gerçektir. Ay'ın Dünya'nın uydusu olduğu herkes tarafından kabul edilen, gözlemlenebilir ve kanıtlanabilir bir bilgidir. Kişisel görüşlere göre değişmez. Bu nedenle bu cümle nesnel bir yargı içerir.
- C) En lezzetli yemek annemin yaptığıdır. "En lezzetli" ifadesi kişisel bir damak zevkine dayanır. Birine göre lezzetli olan bir yemek, başkasına göre olmayabilir. Lezzet algısı kişiden kişiye değişir. Bu nedenle bu cümle de öznel bir yargı içerir.
- D) Bu şarkı insanı hüzünlendiriyor. Bir şarkının insanı hüzünlendirmesi, kişiden kişiye değişen bir duygusal tepkidir. Aynı şarkı birini hüzünlendirirken, diğerini mutlu edebilir veya hiçbir etki yaratmayabilir. Duygusal tepkiler kişiseldir. Bu nedenle bu cümle de öznel bir yargı içerir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, sadece B seçeneğindeki yargının kişisel görüşlerden bağımsız, doğruluğu kanıtlanabilir ve herkes için geçerli bir bilgi olduğunu görüyoruz.
Cevap B seçeneğidir.
