🎓 6. sınıf Öznel ve nesnel yargı nedir? Nasıl ayırt edilir? Test 2 - Ders Notu
Merhaba sevgili öğrenciler! 👋 Bu ders notu, "öznel" ve "nesnel" yargı kavramlarını anlamanıza ve bu iki farklı ifade biçimini kolayca ayırt etmenize yardımcı olacak. Testteki soruları çözerken bu bilgileri aklınızda tutun.
📌 Öznel Yargı Nedir?
Öznel yargı, kişiden kişiye değişen, doğruluğu veya yanlışlığı kanıtlanamayan, tamamen kişisel duygu, düşünce ve beğenilere dayalı ifadelerdir.
- Bu tür yargılar, söyleyen kişinin bakış açısını yansıtır.
- Herkes için aynı geçerliliğe sahip değildir.
- "Bence", "sanırım", "güzel", "çirkin", "lezzetli", "sıkıcı" gibi kelimeler genellikle öznel yargıların içinde yer alır.
- Kanıtlanamaz, çünkü kişisel bir yorumdur.
Örnekler:
- "Dondurma, yazın en güzel yiyeceğidir." (Kişiden kişiye değişir, bazıları sevmez.)
- "Bu film gelmiş geçmiş en sıkıcı filmdi." (Filmi beğenenler de olabilir.)
- "Mavi renk, bana huzur veriyor." (Herkes aynı hissi yaşamaz.)
💡 İpucu: Bir yargının öznel olup olmadığını anlamak için "Bu ifadeyi herkes aynı şekilde mi düşünür?" diye sorun. Eğer cevap "Hayır, kişiden kişiye değişir" ise, o yargı özneldir. 📝
📌 Nesnel Yargı Nedir?
Nesnel yargı, kişisel duygu ve düşüncelerden uzak, doğruluğu veya yanlışlığı kanıtlanabilir, herkes tarafından kabul gören ve gözlemlenebilir gerçeklere dayalı ifadelerdir.
- Bu tür yargılar, bilimsel veriler, istatistikler, sayılar veya somut bilgilerle desteklenebilir.
- Herkes için aynı geçerliliğe sahiptir ve kanıtlanabilir.
- Kişisel yorum içermez, tarafsızdır.
Örnekler:
- "Türkiye'nin başkenti Ankara'dır." (Bu bilgi herkes için doğrudur ve kanıtlanabilir.)
- "Dünya, Güneş etrafında döner." (Bilimsel bir gerçektir.)
- "Bir yıl 365 gündür." (Kesin bir bilgidir.)
- "Mustafa Kemal Atatürk, 1881 yılında doğmuştur." (Tarihi bir bilgidir.)
⚠️ Dikkat: Nesnel yargılar genellikle sayı, tarih, ölçü gibi somut veriler içerir. Bir yargının doğru olması onu nesnel yapmaz, kanıtlanabilir olması nesnel yapar.
📌 Öznel ve Nesnel Yargıyı Nasıl Ayırt Ederiz?
İki yargı türünü ayırt etmek aslında çok kolaydır. Tek yapmanız gereken, o ifadenin kanıtlanıp kanıtlanamayacağını düşünmektir.
- Kanıtlanabiliyor mu? Eğer bir ifadeyi gözlemleyerek, ölçerek, araştırarak veya somut verilerle ispatlayabiliyorsak, o nesnel bir yargıdır.
- Kişisel bir yorum mu? Eğer ifade sadece söyleyen kişinin beğenisini, hissini veya düşüncesini yansıtıyorsa ve herkes için aynı olmayacaksa, o öznel bir yargıdır.
Kısa Bir Kontrol Listesi:
- "Herkes bu konuda aynı fikirde mi olurdu?" 🤔 (Hayırsa: Öznel)
- "Bu bilgi bilimsel olarak, tarihsel olarak veya somut bir şekilde ispatlanabilir mi?" 💡 (Evetse: Nesnel)
Unutmayın, bu iki kavramı iyi anlamak, okuduğunuzu ve duyduğunuzu daha doğru analiz etmenizi sağlar. Başarılar dilerim! 💪