Arabanın gösterge panelinde görüntülenen değer için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Yön belirttiği için hız vektörünü gösterir
B) Skaler bir büyüklük olduğu için sürati gösterir
C) Anlık yer değiştirme miktarını gösterir
D) Pozisyon vektörünün büyüklüğünü gösterir
Arabanın gösterge panelinde görüntülenen değer, genellikle aracın o anki hızını (süratini) gösterir. Bu değeri doğru bir şekilde anlamak için fiziksel büyüklükleri hatırlayalım:
- Hız (Velocity): Vektörel bir büyüklüktür. Hem aracın ne kadar hızlı gittiğini (büyüklüğünü) hem de hangi yöne gittiğini belirtir. Örneğin, "Doğu yönünde 100 km/s hızla gidiyor."
- Sürat (Speed): Skaler bir büyüklüktür. Sadece aracın ne kadar hızlı gittiğini (büyüklüğünü) belirtir, yönü hakkında bilgi vermez. Örneğin, "100 km/s süratle gidiyor."
- Yer Değiştirme (Displacement): Vektörel bir büyüklüktür. Bir cismin başlangıç noktasından bitiş noktasına olan en kısa mesafeyi ve yönünü ifade eder.
- Pozisyon Vektörü (Position Vector): Bir cismin belirli bir referans noktasına göre konumunu gösteren vektördür.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
- A) Yön belirttiği için hız vektörünü gösterir: Arabanın gösterge panelindeki değer (örneğin 100 km/s), sadece bir sayısal büyüklüktür. Bu değer, aracın hangi yöne gittiğini (kuzey, güney, doğu, batı vb.) göstermez. Hız vektörel bir büyüklük olduğu için hem büyüklüğü hem de yönü olmalıdır. Bu nedenle bu seçenek yanlıştır.
- B) Skaler bir büyüklük olduğu için sürati gösterir: Arabanın gösterge panelindeki ibre veya dijital ekran, aracın o anki hızının büyüklüğünü, yani süratini gösterir. Sürat, yön bilgisi içermeyen skaler bir büyüklüktür. Panelde gördüğünüz "100 km/s" değeri, aracın süratidir. Bu nedenle bu seçenek doğrudur.
- C) Anlık yer değiştirme miktarını gösterir: Gösterge paneli, aracın o anki yer değiştirme miktarını değil, ne kadar hızlı hareket ettiğini gösterir. Yer değiştirme, bir konum değişikliğini ifade eder ve gösterge paneli doğrudan bunu ölçmez. Bu nedenle bu seçenek yanlıştır.
- D) Pozisyon vektörünün büyüklüğünü gösterir: Pozisyon vektörünün büyüklüğü, aracın referans noktasına olan uzaklığıdır. Gösterge paneli aracın konumunu veya referans noktasına olan uzaklığını değil, hareket hızını (süratini) gösterir. Bu nedenle bu seçenek yanlıştır.
Sonuç olarak, arabanın gösterge panelinde görüntülenen değer, aracın o anki süratini ifade eder çünkü sadece büyüklüğü gösterir ve yön bilgisi içermez.
Cevap B seçeneğidir.
