Soru:
Aşağıdaki cümlede yer alan "koşma" kelimesinin türünü belirleyiniz ve nedenini açıklayınız.
"Bu sabah yaptığım koşma beni çok yordu."
Çözüm:
💡 Bu kelimenin kalıcı isim mi yoksa fiilimsi mi olduğunu anlamak için adımları takip edelim.
- ➡️ 1. Adım: Kelimenin kökünü bulalım. "Koşma" kelimesinin kökü "koş-" fiilidir.
- ➡️ 2. Adım: Fiilimsi olabilmesi için cümlede bir yan cümlecik oluşturması ve eylemin yapılma zamanını/şeklini göstermesi gerekir. Bu cümlede "koşma", "yaptığım" sözcüğüyle belirtilmiş, somut bir aktiviteyi/isim gösteriyor.
- ➡️ 3. Adım: Kelime, "-ma" olumsuzluk eki almamıştır. Bir isim-fiil (fiilimsi) eki olan "-ma" ekiyle türemiştir ancak artık kalıcı bir şekilde varlık, aktivite ismi olmuştur.
- ➡️ 4. Adım: "Yordu" fiili, bir eylemi değil, bir ismin sonucunu bildiriyor. "Koşma" ismi, "yaptığım" sıfat tamlamasıyla nitelenmiştir.
✅ Sonuç: "Koşma" kelimesi bu cümlede bir kalıcı isimdir. Çünkü fiilimsi olma özelliğini kaybetmiş, bir aktivitenin/adın kalıcı ismi haline gelmiştir.