Periyodik özellikler nelerdir Test 2

Periyodik cetvelde 1A grubu elementleri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

A) Alkali metaller olarak adlandırılırlar.
B) Aynı periyottaki diğer elementlere göre atom yarıçapları büyüktür.
C) Bileşiklerinde -1 yüklü iyonlar oluştururlar.
D) Doğada serbest halde bulunmazlar, su ile şiddetli tepkime verirler.

Periyodik cetveldeki 1A grubu elementleri (hidrojen hariç) alkali metaller olarak bilinirler ve kimyasal özellikleri açısından oldukça önemlidirler. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek hangi ifadenin yanlış olduğunu bulalım:

• A) Alkali metaller olarak adlandırılırlar.

  Bu ifade doğrudur. Periyodik cetvelin 1A grubunda yer alan lityum (Li), sodyum (Na), potasyum (K), rubidyum (Rb), sezyum (Cs) ve fransiyum (Fr) elementleri, hidrojen hariç, "alkali metaller" olarak adlandırılırlar. Bu isim, Arapça "al-qali" kelimesinden gelir ve "kül" anlamına gelir, çünkü bu metallerin karbonatları ilk olarak bitki küllerinden elde edilmiştir.

• B) Aynı periyottaki diğer elementlere göre atom yarıçapları büyüktür.

  Bu ifade de doğrudur. Periyodik cetvelde aynı periyot (yatay sıra) boyunca soldan sağa doğru gidildikçe atom yarıçapı genellikle azalır. Bunun nedeni, çekirdek yükünün artması ve elektronların çekirdek tarafından daha güçlü çekilmesidir. 1A grubu elementleri her periyodun en solunda yer aldıkları için, kendi periyotlarındaki diğer tüm elementlere göre en büyük atom yarıçapına sahiptirler.

• C) Bileşiklerinde -1 yüklü iyonlar oluştururlar.

  Bu ifade yanlıştır. 1A grubu elementleri, en dış enerji seviyelerinde sadece 1 değerlik elektronu bulundururlar. Kararlı bir soy gaz elektron düzenine ulaşmak için bu tek değerlik elektronunu kaybetme eğilimindedirler. Bir elektron kaybettiklerinde, +1 yüklü katyonlar oluştururlar (örneğin, $Na^+$ veya $K^+$). -1 yüklü iyon oluşturmak, 7 elektron almak anlamına gelir ki bu, enerji açısından çok zordur ve bu elementler için tipik bir durum değildir. Bu nedenle, bu ifade yanlıştır.

• D) Doğada serbest halde bulunmazlar, su ile şiddetli tepkime verirler.

  Bu ifade doğrudur. 1A grubu elementleri, düşük iyonlaşma enerjileri nedeniyle oldukça reaktiftirler. Bu yüksek reaktivite yüzünden doğada asla serbest (elementel) halde bulunmazlar; her zaman bileşikler halinde bulunurlar. Ayrıca, su ile temas ettiklerinde hidrojen gazı açığa çıkararak ve ısı yayarak çok şiddetli, hatta patlayıcı tepkimeler verirler. Bu yüzden özel koşullarda (genellikle parafin yağı altında) saklanırlar.

Yukarıdaki açıklamalara göre, 1A grubu elementlerinin bileşiklerinde -1 yüklü iyonlar oluşturduğu ifadesi yanlıştır. Doğrusu, +1 yüklü iyonlar oluşturmalarıdır.

Cevap C seçeneğidir.