Bir mühendis, enerji verimliliği hesaplamasında \( \frac{3^{10} \cdot 9^2}{27^3} \) ifadesini kullanmaktadır. Bu ifadenin eşiti aşağıdakilerden hangisidir?
A) \( 3^5 \)Sevgili öğrenciler, bu soruda üslü ifadelerle işlem yaparken temel kuralları doğru bir şekilde uygulamamız gerekiyor. Özellikle farklı tabanları aynı tabana çevirme ve üslü ifadelerin özelliklerini kullanma becerimizi ölçeceğiz. Adım adım ilerleyelim:
İfademiz $ \frac{3^{10} \cdot 9^2}{27^3} $ şeklindedir. Burada $9$ ve $27$ sayılarını $3$ tabanında yazabiliriz: $9 = 3^2$ ve $27 = 3^3$.
Şimdi bu değerleri ana ifadede yerine yazalım:
$ \frac{3^{10} \cdot (3^2)^2}{(3^3)^3} $
Üssün üssü kuralı $ (a^m)^n = a^{m \cdot n} $ şeklindedir. Bu kuralı uygulayarak:
Paydaki $ (3^2)^2 = 3^{2 \cdot 2} = 3^4 $ olur.
Paydadaki $ (3^3)^3 = 3^{3 \cdot 3} = 3^9 $ olur.
İfademiz şimdi şu hale geldi:
$ \frac{3^{10} \cdot 3^4}{3^9} $
Aynı tabana sahip üslü ifadeler çarpılırken üsler toplanır: $ a^m \cdot a^n = a^{m+n} $.
Paydaki $ 3^{10} \cdot 3^4 $ ifadesini bu kurala göre düzenleyelim:
$ 3^{10} \cdot 3^4 = 3^{10+4} = 3^{14} $
İfademiz son haliyle:
$ \frac{3^{14}}{3^9} $
Aynı tabana sahip üslü ifadeler bölünürken payın üssünden paydanın üssü çıkarılır: $ \frac{a^m}{a^n} = a^{m-n} $.
Şimdi bu kuralı uygulayalım:
$ \frac{3^{14}}{3^9} = 3^{14-9} = 3^5 $
Hesaplamalarımız sonucunda ifadenin eşiti $ 3^5 $ olarak bulundu. Seçeneklere baktığımızda:
A) $ 3^5 $
B) $ 9^3 = (3^2)^3 = 3^6 $
C) $ 27^2 = (3^3)^2 = 3^6 $
D) $ 81^2 = (3^4)^2 = 3^8 $
Görüldüğü gibi, bulduğumuz sonuç A seçeneği ile aynıdır.
Cevap A seçeneğidir.