Türkiye'nin aşağıda verilen özelliklerinden hangisi, ülkenin genç oluşumlu bir arazi yapısına sahip olduğunun kanıtıdır?
A) Ortalama yükseltisinin fazla olması
B) Kıyı kesimlerde delta ovalarının bulunması
C) Farklı iklim tiplerinin görülmesi
D) Yer altı kaynakları bakımından zengin olması
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu çözerken Türkiye'nin genç oluşumlu arazisinin ne anlama geldiğini ve bunun hangi coğrafi özelliklerle bağlantılı olduğunu anlamaya çalışacağız. Unutmayın, coğrafya konularını anlamak, çevremizi daha iyi tanımamızı sağlar.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Ortalama yükseltisinin fazla olması: Türkiye, Alp-Himalaya kıvrım kuşağında yer alır. Bu kuşak, genç oluşumlu dağ sıralarını içerir. Bu nedenle, Türkiye'nin ortalama yükseltisi fazladır. Genç oluşumlu arazilerde, yer kabuğu hareketleri (depremler, volkanizma) daha sık görülür ve bu da yükseltinin artmasına neden olur. Bu seçenek doğru cevaba yakın duruyor.
- B) Kıyı kesimlerde delta ovalarının bulunması: Delta ovaları, akarsuların taşıdığı alüvyonların kıyı bölgelerinde birikmesiyle oluşur. Bu, arazinin genç veya yaşlı olmasıyla doğrudan ilgili değildir. Delta ovaları, uygun coğrafi koşullar altında her yaşta arazide oluşabilir.
- C) Farklı iklim tiplerinin görülmesi: Türkiye'de farklı iklim tiplerinin görülmesi, enlem, yükselti, denize göre konum gibi faktörlerle ilgilidir. Arazinin genç veya yaşlı olmasıyla doğrudan bir ilişkisi yoktur. Örneğin, Karadeniz kıyısında ılıman deniz iklimi görülürken, İç Anadolu'da karasal iklim görülür.
- D) Yer altı kaynakları bakımından zengin olması: Yer altı kaynaklarının (madenler, petrol, doğalgaz vb.) oluşumu, jeolojik süreçlerle ilgilidir ve milyonlarca yıl sürebilir. Bu nedenle, yer altı kaynaklarının zenginliği, arazinin genç veya yaşlı olmasıyla doğrudan bağlantılı değildir. Farklı jeolojik dönemlerde oluşmuş arazilerde farklı türde ve miktarda yer altı kaynakları bulunabilir.
Gördüğümüz gibi, Türkiye'nin ortalama yükseltisinin fazla olması, ülkenin genç oluşumlu bir arazi yapısına sahip olduğunun en önemli kanıtıdır. Çünkü genç oluşumlu araziler, tektonik hareketler sonucu sürekli yükselme eğilimindedir.
Cevap A seçeneğidir.
