7. f(x) = 1/x fonksiyonunun grafiği 3 birim sağa ötelenirse, yeni fonksiyonun x = 1 noktasındaki değeri kaçtır?
A) -1/2Sevgili öğrenciler, bu soruda bir fonksiyonun grafiği üzerinde öteleme işlemi yaparak yeni bir fonksiyon elde edeceğiz ve ardından bu yeni fonksiyonun belirli bir noktadaki değerini bulacağız. Adım adım ilerleyelim:
Bize verilen orijinal fonksiyon $f(x) = \frac{1}{x}$'tir. Bu fonksiyonun grafiği, koordinat sisteminde hiperbol şeklinde bir eğri oluşturur.
Bir fonksiyonun grafiğini sağa veya sola ötelemek için belirli kurallarımız vardır:
Eğer bir fonksiyonun grafiğini $k$ birim sağa ötelemek istersek, fonksiyondaki her $x$ yerine $(x-k)$ yazarız.
Eğer bir fonksiyonun grafiğini $k$ birim sola ötelemek istersek, fonksiyondaki her $x$ yerine $(x+k)$ yazarız.
Soruda, grafiğin 3 birim sağa ötelenmesi isteniyor. Bu durumda, orijinal fonksiyonumuzdaki $x$ yerine $(x-3)$ yazmalıyız. Yeni fonksiyonumuza $g(x)$ diyelim.
Orijinal fonksiyonumuz $f(x) = \frac{1}{x}$ idi. $x$ yerine $(x-3)$ yazarsak, yeni fonksiyonumuz $g(x)$ şu şekilde olur:
$g(x) = f(x-3) = \frac{1}{x-3}$
İşte bu, 3 birim sağa ötelenmiş yeni fonksiyonumuzdur.
Şimdi bizden istenen, bu yeni fonksiyonun $x = 1$ noktasındaki değerini bulmaktır. Bunun için, $g(x)$ fonksiyonunda $x$ yerine $1$ yazmalıyız:
$g(1) = \frac{1}{1-3}$
$g(1) = \frac{1}{-2}$
$g(1) = -\frac{1}{2}$
Böylece, yeni fonksiyonun $x=1$ noktasındaki değerini bulmuş olduk.
Cevap A seçeneğidir.