Sevgili öğrenciler, bu soru Lozan Antlaşması'nın Türkiye Cumhuriyeti tarihindeki önemini ve hangi konuları kesin olarak çözüme kavuşturduğunu anlamamızı hedefliyor. Lozan Antlaşması, yeni Türk Devleti'nin uluslararası alanda tanınmasını sağlayan ve bağımsızlığını tescilleyen çok önemli bir belgedir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Boğazların yönetimi: Lozan Antlaşması'nda Boğazlar konusu ele alınmış ancak kesin bir çözüme kavuşturulamamıştır. Antlaşma ile Boğazlar, uluslararası bir komisyonun yönetimine bırakılmış ve çevresi askerden arındırılmıştır. Bu durum, Türkiye'nin egemenliğini tam olarak sağlamadığı için ilerleyen yıllarda Montrö Boğazlar Sözleşmesi (1936) ile yeniden düzenlenmiştir. Dolayısıyla, Lozan'da kesin olarak çözülmemiştir.
- B) Kapitülasyonlar: Kapitülasyonlar, Osmanlı Devleti'nin yabancı devletlere verdiği ekonomik, hukuki ve idari ayrıcalıklardı. Bu ayrıcalıklar, Osmanlı Devleti'nin bağımsızlığını kısıtlayan ve ekonomik gelişimini engelleyen önemli bir sorundu. Lozan Antlaşması ile kapitülasyonlar tamamen ve kesin olarak kaldırılmıştır. Bu durum, Türkiye'nin tam bağımsızlığını kazanması yolunda atılmış en büyük adımlardan biridir.
- C) Hatay'ın statüsü: Hatay'ın statüsü, Lozan Antlaşması sırasında çözüme kavuşturulmamıştır. O dönemde Hatay, Fransız mandası altındaki Suriye sınırları içerisinde yer almaktaydı. Hatay, ancak 1939 yılında Türkiye'ye katılmıştır.
- D) Musul sorunu: Musul sorunu, Lozan Antlaşması'nda Türkiye ile İngiltere arasında yaşanan önemli anlaşmazlıklardan biriydi. Taraflar Musul'un kime ait olacağı konusunda uzlaşamadığı için, bu konunun Lozan'dan sonra ikili görüşmelerle çözülmesi kararlaştırılmıştır. Musul sorunu, 1926 yılında Ankara Antlaşması ile çözüme kavuşmuştur. Dolayısıyla, Lozan'da kesin olarak çözülmemiştir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Lozan Antlaşması ile Türkiye'nin bağımsızlığını en çok kısıtlayan unsurlardan biri olan kapitülasyonlar kesin olarak kaldırılmıştır. Bu, yeni Türk Devleti'nin tam egemenliğini kazanması açısından hayati bir adımdır.
Cevap B seçeneğidir.
