Sevgili öğrenciler, bu soruda Türkçedeki birleşik kelimelerin yazım kurallarını hatırlayacağız. Bazı birleşik kelimeler bitişik yazılırken, bazıları ayrı yazılır. Bu ayrımı yaparken kelimelerin yeni bir anlam kazanıp kazanmadığına veya anlamlarını koruyup korumadığına dikkat ederiz.
- A) kahverengi: "Kahve" ve "rengi" kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuş bir renk adıdır. Bu kelime, yeni bir kavramı (bir rengi) karşıladığı için bitişik yazılır. Örneğin, "Duvarlar kahverengiydi."
- B) ateşkes: "Ateş" ve "kes" kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuş, savaşın veya çatışmanın geçici olarak durdurulması anlamına gelen bir terimdir. Bu kelime de yeni bir kavramı ifade ettiği için bitişik yazılır. Örneğin, "İki ülke arasında ateşkes ilan edildi."
- C) elma şekeri: "Elma" ve "şekeri" kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Burada "elma", "şeker" kelimesinin hangi tür şeker olduğunu belirtir. Kelimeler kendi anlamlarını büyük ölçüde koruduğu ve yeni, soyut bir kavram oluşturmadığı için ayrı yazılır. Tıpkı "vişne suyu" veya "portakal suyu" gibi.
- D) hünkarbeğendi: "Hünkar" ve "beğendi" kelimelerinin birleşmesiyle oluşmuş, Türk mutfağına ait özel bir yemektir. Bu kelime de belirli bir yemeğin adı olduğu ve yeni bir kavramı karşıladığı için bitişik yazılır. Örneğin, "Akşam yemeğinde hünkarbeğendi vardı."
Gördüğümüz gibi, "kahverengi", "ateşkes" ve "hünkarbeğendi" kelimeleri yeni bir kavramı veya varlığı karşıladıkları için bitişik yazılırken, "elma şekeri" kelimesinde "elma" sadece "şeker"in türünü belirttiği ve kelimeler anlamlarını koruduğu için ayrı yazılır.
Cevap C seçeneğidir.
