6. Sınıf Ses Olayları (Ünsüz Benzeşmesi, Ünsüz Yumuşaması, Ünlü Düşmesi) Test 1

🎓 6. Sınıf Ses Olayları (Ünsüz Benzeşmesi, Ünsüz Yumuşaması, Ünlü Düşmesi) Test 1 - Ders Notu

Bu ders notu, 6. sınıf Türkçe dersinde işlenen ünsüz benzeşmesi, ünsüz yumuşaması ve ünlü düşmesi ses olaylarını kapsamaktadır. Bu notlar, testteki soruları çözerken size yardımcı olacaktır.

📌 🗣️ Ünsüz Benzeşmesi (Sertleşmesi)

Sert ünsüzlerden (f, s, ş, h, p, ç, t, k) biriyle biten bir kelimeye, yumuşak ünsüzlerden (c, d, g) biriyle başlayan bir ek geldiğinde, ekin başındaki yumuşak ünsüz sertleşerek (ç, t, k) kendisine benzer.

• ⚠️ **Dikkat:** Kelime sert ünsüzle bitecek ve ek yumuşak ünsüzle başlayacak.
• Örnek: "Kitap-cı" kelimesi "kitapçı" olur.
• Örnek: "Seç-gin" kelimesi "seçkin" olur.

💡 İpucu: Kelimenin son harfi "fıstıkçı şahap" şeklinde kodlanan harflerden biriyle bitiyorsa benzeşme olma ihtimali yüksektir.

📌 🔉 Ünsüz Yumuşaması (Değişimi)

Sert ünsüzlerden (p, ç, t, k) biriyle biten bir kelimeye ünlü ile başlayan bir ek geldiğinde, kelimenin sonundaki sert ünsüz yumuşayarak (b, c, d, ğ) değişir.

• ⚠️ **Dikkat:** Kelime sert ünsüzle bitecek ve ek ünlü ile başlayacak.
• Örnek: "Kitap-ı" kelimesi "kitabı" olur.
• Örnek: "Ağaç-a" kelimesi "ağaca" olur.
• Tek heceli kelimelerde yumuşama genellikle olmaz: "saç-ı" -> "saçı".

💡 İpucu: Özel isimlerde yumuşama yazılmaz, sadece söylenirken yapılır: "Sinop'a" (yazılışı doğru), "Sinoba" (söylenişi).

📌 👂 Ünlü Düşmesi

İki heceli bazı kelimelerde, ikinci hecedeki dar ünlü (ı, i, u, ü) ünlü ile başlayan bir ek aldığında düşer.

• ⚠️ **Dikkat:** Genellikle ikinci hecede dar ünlü olacak ve ünlü ile başlayan bir ek alacak.
• Örnek: "Omuz-u" kelimesi "omuzu" olur.
• Örnek: "Ağız-ım" kelimesi "ağzım" olur.
• Bazı birleşik kelimelerde de ünlü düşmesi görülür: "kayıp olmak" -> "kaybolmak".

💡 İpucu: Kelimeyi okurken ikinci hecedeki dar ünlünün kaybolduğunu fark ederseniz ünlü düşmesi olabilir.