Merhaba sevgili öğrenciler!
Orhun Abideleri, Türk tarihinin ve dilinin en önemli yazılı kaynaklarından biridir. Bu abideler, Göktürk Devleti'nin siyasi ve kültürel yaşamına dair değerli bilgiler sunar. Şimdi sorumuzu adım adım inceleyelim:
- Orhun Abideleri Nedir? Orhun Abideleri, 8. yüzyılda İkinci Göktürk Kağanlığı döneminde dikilmiş, Türk adının geçtiği ilk yazılı metinler olarak kabul edilen anıtlardır. Bu anıtlar, Türklerin yaşam tarzını, devlet yönetimini, savaşlarını ve komşu devletlerle ilişkilerini anlatır.
- Kimler İçin Dikilmiştir? Orhun Abideleri üç ana kişi adına dikilmiştir: Kültigin (Bilge Kağan'ın kardeşi ve başkomutanı), Bilge Kağan (Göktürk Kağanı) ve Tonyukuk (vezir ve bilge devlet adamı).
- Soru Ne İstiyor? Soru, bu abidelerin dikilmesinin hangi Kağan'ın döneminde gerçekleştiğini soruyor. Yani, bu anıtların yapımına karar veren ve bu süreci yöneten Kağan kimdi?
- Doğru Cevabı Bulalım:
- Kültigin Abidesi, 732 yılında kardeşi Bilge Kağan tarafından diktirilmiştir.
- Bilge Kağan Abidesi ise 735 yılında, Bilge Kağan'ın ölümünden sonra oğlu tarafından diktirilmiştir, ancak bu anıtın içeriği ve dikilme kararı Bilge Kağan'ın sağlığında şekillenmiştir.
- Tonyukuk Abidesi ise 720'li yılların başında, Tonyukuk'un sağlığında dikilmiştir.
- Genel olarak "Orhun Abideleri" denildiğinde kastedilen, özellikle Bilge Kağan ve Kültigin anıtlarıdır. Bu anıtların dikildiği dönem, Bilge Kağan'ın kağanlık yaptığı döneme denk gelir. Kültigin'in anıtı bizzat Bilge Kağan tarafından diktirilmiş, Bilge Kağan'ın kendi anıtı da onun dönemindeki olayları anlatmış ve onun vasiyeti üzerine dikilmiştir. Bu nedenle, abidelerin dikilmesi genel olarak Bilge Kağan dönemiyle ilişkilendirilir.
- Diğer Seçenekleri İnceleyelim:
- B) Kültigin: Kendisi bir komutan ve Bilge Kağan'ın kardeşidir. Kendi adına anıt dikilmiştir ancak o Kağan değildir.
- C) Tonyukuk: Vezir ve bilge bir devlet adamıdır. Kendi adına anıt dikilmiştir ancak o da Kağan değildir.
- D) Kapgan Kağan: Bilge Kağan'dan önceki güçlü bir Kağan'dır. Orhun Abideleri'nin dikildiği dönem Kapgan Kağan'ın vefatından sonradır.
Bu bilgiler ışığında, Orhun Abideleri'nin dikilmesi Bilge Kağan döneminde gerçekleşmiştir.
Cevap A seçeneğidir.
