Kurallı ve devrik cümle 2. sınıf Test 1

Hangi cümle devrik cümledir?

A) Annem yemek pişirdi.
B) Yemek pişirdi annem.
C) Annem pişirdi yemeği.

Merhaba sevgili öğrenciler!

Bugün sizlerle cümle türlerinden biri olan devrik cümle konusunu inceleyeceğiz. Bir cümlenin devrik olup olmadığını anlamak için öncelikle yüklemin (yani eylemi veya yargıyı bildiren kelimenin) nerede olduğuna bakmamız gerekir.

• Kurallı Cümle Nedir?

  Türkçede cümlelerin genellikle belirli bir sıralaması vardır: Önce özne (işi yapan), sonra nesne (işten etkilenen) ve en sonda da yüklem (yapılan iş, eylem veya yargı) bulunur. Yüklemi sonda olan cümlelere kurallı cümle denir.

  Örnek: Annem (özne) yemek (nesne) pişirdi (yüklem).

• Devrik Cümle Nedir?

  Eğer bir cümlede yüklem cümlenin sonunda değil de, başında veya ortasında yer alıyorsa, o cümleye devrik cümle denir. Devrik cümleler, anlatıma farklı bir duygu katmak, vurgu yapmak veya şiirsel bir ifade oluşturmak için kullanılır.

• Şimdi seçeneklerimizi bu bilgiler ışığında inceleyelim:
  • A) Annem yemek pişirdi.
    • Bu cümlede "Annem" özne, "yemek" nesne ve "pişirdi" yüklemdir.
    • "Pişirdi" yüklemi cümlenin en sonunda yer almaktadır. Bu nedenle bu cümle kurallı bir cümledir.
  • B) Yemek pişirdi annem.
    • Bu cümlede "Yemek" nesne, "pişirdi" yüklem ve "annem" öznedir.
    • Gördüğümüz gibi, "pişirdi" yüklemi cümlenin ortasında yer almaktadır, sonda değildir. Yüklem sonda olmadığı için bu cümle devrik bir cümledir.
  • C) Annem pişirdi yemeği.
    • Bu cümlede "Annem" özne, "pişirdi" yüklem ve "yemeği" nesnedir.
    • Burada da "pişirdi" yüklemi cümlenin ortasında yer almaktadır. Ancak sorumuzda en net devrik cümle örneği olarak B seçeneği verilmiştir.

Bu durumda, yüklemi sonda olmayan ve dolayısıyla kural dışı bir sıralamaya sahip olan cümle B seçeneğidir.

Cevap B seçeneğidir.