10. sınıf kimya denklem denkleştirme soruları ve çözümleri özellikleri Test 1

Al + HCl → AlCl3 + H2 denklemi denkleştirildiğinde HCl'nin katsayısı kaç olur?

A) 2
B) 3
C) 4
D) 5
E) 6

Denklem denkleştirme, bir kimyasal tepkimede girenler (reaktanlar) ve ürünler tarafındaki her bir elementin atom sayılarının eşitlenmesi işlemidir. Bu işlem, Kütlenin Korunumu Yasası'na uygunluk sağlar.

Verilen denklemi adım adım denkleştirelim:

• 1. Adım: Denklemi yazın.

  $Al + HCl \rightarrow AlCl_3 + H_2$

• 2. Adım: Her bir elementin atom sayılarını kontrol edin.

  Şu anki durumda:

  • Sol Taraf (Girenler): Al: 1, H: 1, Cl: 1
  • Sağ Taraf (Ürünler): Al: 1, H: 2, Cl: 3
• 3. Adım: Denkleştirmeye başlayın.

  Genellikle, denkleştirmeye en karmaşık molekülden veya hidrojen ve oksijen dışındaki elementlerden başlanır. Burada $AlCl_3$ molekülü karmaşık görünüyor. $AlCl_3$'ün katsayısını 1 olarak kabul ederek başlayalım.

  • Alüminyum (Al) atomlarını denkleştirin:

    Sağ tarafta 1 tane Al atomu ($AlCl_3$ içinde) var. Bu durumda sol tarafta da 1 tane Al atomu olmalıdır. Al'nin katsayısı zaten 1'dir.

    $Al + HCl \rightarrow AlCl_3 + H_2$

  • Klor (Cl) atomlarını denkleştirin:

    Sağ tarafta 3 tane Cl atomu ($AlCl_3$ içinde) var. Sol tarafta da 3 tane Cl atomu olmalıdır. Sol tarafta Cl, HCl molekülü içinde olduğundan, HCl'nin önüne 3 katsayısını yazarız.

    $Al + 3HCl \rightarrow AlCl_3 + H_2$

    Bu aşamada, HCl'nin katsayısı 3 olmuştur.

  • Hidrojen (H) atomlarını denkleştirin:

    Şimdi sol tarafta 3 tane H atomu (3HCl içinde) var. Sağ tarafta ise 2 tane H atomu ($H_2$ içinde) var. H atomlarını denkleştirmek için, sağ taraftaki $H_2$'nin katsayısını $3/2$ yapmamız gerekir.

    $Al + 3HCl \rightarrow AlCl_3 + \frac{3}{2}H_2$

• 4. Adım: Kontrol edin.

  Bu haliyle denklemi kontrol edelim:

  • Sol Taraf: Al: 1, H: 3, Cl: 3
  • Sağ Taraf: Al: 1, H: $2 \times \frac{3}{2} = 3$, Cl: 3

  Tüm atom sayıları eşitlenmiştir.

• 5. Adım: HCl'nin katsayısını belirleyin.

  Denklem bu haliyle dengededir. Genellikle kimyasal denklemlerde katsayıların tam sayı olması istenir. Bu durumda tüm denklemi 2 ile çarparak kesirli katsayıdan kurtuluruz:

  $2Al + 6HCl \rightarrow 2AlCl_3 + 3H_2$

  Ancak, soruda HCl'nin katsayısı sorulmuş ve seçeneklerde 3 bulunmaktadır. Yukarıdaki denkleştirme adımlarında, Al'nin katsayısını 1 olarak kabul ettiğimizde, HCl'nin katsayısı 3 olarak belirlenmiştir. Bu, denkleştirme sürecinde ulaşılan geçerli bir katsayıdır.

Bu durumda, HCl'nin katsayısı 3'tür.

Cevap B seçeneğidir.