6. Sınıf Türkçe 1. dönem 2. yazılı 1. senaryo Test 1

"Kitap okumak, insanı geliştirir. Tıpkı bir sporcunun antrenman yaparak kaslarını geliştirmesi gibi, kitap okumak da beynimizi geliştirir ve düşünme yeteneğimizi artırır." Bu parçada hangi düşünceyi geliştirme yolu kullanılmıştır?

A) Tanımlama
B) Karşılaştırma
C) Tanık gösterme
D) Örnekleme

Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu adım adım inceleyerek doğru cevabı bulalım:

• Öncelikle verilen metni dikkatlice okuyalım: "Kitap okumak, insanı geliştirir. Tıpkı bir sporcunun antrenman yaparak kaslarını geliştirmesi gibi, kitap okumak da beynimizi geliştirir ve düşünme yeteneğimizi artırır."
• Metinde, kitap okumanın insanı nasıl geliştirdiği açıklanırken, bir benzetme yapıldığına dikkat edelim. Kitap okumanın beyin üzerindeki etkisi, bir sporcunun antrenman yaparak kaslarını geliştirmesine benzetiliyor.
• Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
• A) Tanımlama: Tanımlama, bir kavramın ne olduğunu, özelliklerini açıklama yoludur. Metinde "kitap okumak" veya "gelişmek" gibi kavramların tanımı yapılmamıştır. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
• B) Karşılaştırma: Karşılaştırma, iki veya daha fazla varlık, kavram ya da durum arasındaki benzerlikleri veya farklılıkları ortaya koymaktır. Metinde "kitap okumak" ile "sporcunun antrenman yapması" eylemleri, sonuçları (gelişim) açısından birbirine benzetilerek bir karşılaştırma yapılmıştır. Özellikle "Tıpkı... gibi" ifadesi, bu karşılaştırmanın (benzetme yoluyla karşılaştırma) açık bir göstergesidir. Bu seçenek doğru olabilir.
• C) Tanık gösterme: Tanık gösterme, bir düşünceyi desteklemek için alanında uzman veya tanınmış bir kişinin sözünü, alıntısını kullanmaktır. Metinde herhangi bir uzmanın sözüne veya alıntısına yer verilmemiştir. Bu nedenle C seçeneği doğru değildir.
• D) Örnekleme: Örnekleme, bir düşünceyi somutlaştırmak veya açıklamak için örnekler vermektir. Metinde kitap okumanın faydalarına dair bir örnek verilmiyor; aksine, kitap okumanın işleyişi başka bir eylemle (sporcunun antrenmanı) benzetilerek açıklanıyor. Sporcu örneği, kitap okumanın bir örneği değil, kitap okuma eyleminin etkisini açıklamak için kullanılan bir benzetmedir. Bu nedenle D seçeneği doğru değildir.
• Metinde, kitap okumanın beyin üzerindeki geliştirici etkisi, sporcunun antrenman yaparak kaslarını geliştirmesiyle benzerlik kurularak açıklanmıştır. Bu, açıkça bir karşılaştırma (benzetme) yoludur.

Cevap B seçeneğidir.