Aşağıdakilerden hangisi, Osmanlı Devleti'nin kuruluş döneminde Balkanlar'da uyguladığı iskân politikasının amaçlarından biri değildir?
A) Bölgedeki Türk nüfusunu artırmak
B) Bölgedeki Hristiyan halkı zorla Müslümanlaştırmak
C) Bölgedeki siyasi ve sosyal yapıyı kontrol altında tutmak
D) Fethedilen yerlerin güvenliğini sağlamak
E) Bölgedeki ekonomik kaynakları değerlendirmek
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruyu birlikte adım adım inceleyerek Osmanlı Devleti'nin iskân politikasının amaçlarını daha iyi anlayalım.
İskân politikası, Osmanlı Devleti'nin fethettiği bölgelere Türk nüfusunu yerleştirme stratejisidir. Bu politikanın birçok amacı vardı. Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Bölgedeki Türk nüfusunu artırmak: İskân politikasının temel amaçlarından biri budur. Fethedilen bölgelere Türk nüfusu yerleştirilerek bölgedeki demografik yapı değiştirilmek ve Türk-İslam kültürünün yayılması hedeflenmiştir.
- B) Bölgedeki Hristiyan halkı zorla Müslümanlaştırmak: Osmanlı Devleti, genellikle hoşgörülü bir politika izlemiştir. İskân politikası, Hristiyan halkı zorla Müslümanlaştırmayı amaçlamamıştır. Osmanlı Devleti'nde din özgürlüğü belirli ölçüde sağlanmıştır ve gayrimüslimler cizye ödeyerek yaşamlarını sürdürebilmişlerdir.
- C) Bölgedeki siyasi ve sosyal yapıyı kontrol altında tutmak: Türk nüfusunun yerleştirilmesiyle bölgedeki siyasi ve sosyal yapı daha kolay kontrol altında tutulabilmiştir. Yeni yerleşim yerleri, Osmanlı Devleti'nin otoritesini güçlendirmiştir.
- D) Fethedilen yerlerin güvenliğini sağlamak: İskân edilen Türk nüfusu, fethedilen bölgelerde bir nevi tampon bölge oluşturarak güvenliği sağlamıştır. Bu sayede olası isyanlar ve dış saldırılara karşı önlem alınmıştır.
- E) Bölgedeki ekonomik kaynakları değerlendirmek: İskân politikasıyla bölgeye yerleştirilen Türkler, tarım ve hayvancılık gibi ekonomik faaliyetlerde bulunarak bölgedeki kaynakların daha verimli kullanılmasını sağlamışlardır.
Gördüğümüz gibi, A, C, D ve E seçenekleri iskân politikasının amaçları arasında yer alırken, B seçeneği bu amaçlarla çelişmektedir. Osmanlı Devleti, zorla din değiştirme politikası gütmemiştir.
Cevap B seçeneğidir.