🎓 11. sınıf coğrafya 1. dönem 2. yazılı 7. senaryo Test 1 - Ders Notu
Bu ders notu, 11. sınıf coğrafya 1. dönem 2. yazılı sınavının 7. senaryosunun 1. testinde yer alan temel coğrafi konuları kapsamaktadır. Nüfus özellikleri, göçler, şehirleşme ve ekonomik faaliyetler gibi konulara odaklanacağız.
📌 Nüfus Piramitleri
Nüfus piramitleri, bir ülkenin veya bölgenin yaş ve cinsiyet yapısını gösteren grafiklerdir. Piramidin şekli, nüfusun büyüme hızı, yaşlı nüfus oranı gibi konularda bilgi verir.
- Tabanı geniş piramitler: Doğurganlık oranının yüksek olduğunu gösterir (Gelişmemiş ülkeler).
- Tabanı dar piramitler: Doğurganlık oranının düşük olduğunu gösterir (Gelişmiş ülkeler).
- Piramidin orta kısmı geniş: Genç ve yetişkin nüfusun fazla olduğunu gösterir.
- Piramidin üst kısmı geniş: Yaşlı nüfusun fazla olduğunu gösterir (Sağlık koşulları iyi).
💡 İpucu: Nüfus piramitlerini yorumlarken taban genişliğine, tepe noktasına ve genel şekline dikkat edin.
📌 Nüfusun Yapısal Özellikleri
Nüfusun yapısal özellikleri, yaş, cinsiyet, eğitim düzeyi, kır-kent dağılımı gibi unsurları içerir. Bu özellikler, bir ülkenin gelişmişlik düzeyi hakkında önemli ipuçları verir.
- Yaş yapısı: Genç, yetişkin ve yaşlı nüfus oranları.
- Cinsiyet yapısı: Kadın ve erkek nüfus oranları.
- Eğitim düzeyi: Okuryazarlık oranı, ortalama eğitim süresi.
- Kır-kent dağılımı: Nüfusun kırsal ve kentsel alanlardaki dağılımı.
- Çalışma durumu: Aktif ve pasif nüfus oranları.
⚠️ Dikkat: Gelişmiş ülkelerde eğitim düzeyi ve kentleşme oranı genellikle daha yüksektir.
📌 Göçler
Göç, insanların bir yerden başka bir yere kalıcı veya geçici olarak yerleşmesidir. Göçler, ekonomik, sosyal, siyasi ve çevresel nedenlerle gerçekleşebilir.
- İç göç: Ülke sınırları içindeki göçler (Köyden kente göç).
- Dış göç: Ülkeler arasındaki göçler (Türkiye'den Almanya'ya göç).
- Gönüllü göç: İnsanların kendi istekleriyle yaptıkları göçler.
- Zorunlu göç: Savaş, doğal afet gibi nedenlerle yapılan göçler.
💡 İpucu: Göçlerin nedenlerini ve sonuçlarını iyi analiz edin. Göç alan yerlerde nüfus artışı, işsizlik gibi sorunlar görülebilir.
📌 Şehirleşme
Şehirleşme, kırsal alanlardan kentlere doğru olan nüfus hareketidir. Sanayileşme, eğitim, sağlık gibi imkanların kentlerde daha fazla olması şehirleşmeyi hızlandırır.
- Plansız şehirleşme: Altyapı yetersizliklerine, çevre sorunlarına yol açabilir.
- Gecekondu: Şehirlerin kenar mahallelerinde, plansız ve sağlıksız konutlardır.
- Kentsel dönüşüm: Şehirlerin eski ve yıpranmış bölgelerinin yenilenmesi.
⚠️ Dikkat: Şehirleşme oranının yüksek olması, bir ülkenin gelişmişlik düzeyinin bir göstergesi olabilir.
📌 Ekonomik Faaliyet Türleri
Ekonomik faaliyetler, insanların ihtiyaçlarını karşılamak için yaptıkları işlerdir. Tarım, sanayi, hizmet gibi farklı ekonomik faaliyet türleri vardır.
- Birincil ekonomik faaliyetler: Doğrudan doğadan elde edilen ürünlerle ilgilidir (Tarım, hayvancılık, ormancılık, balıkçılık).
- İkincil ekonomik faaliyetler: Sanayi, üretim, işleme faaliyetleridir.
- Üçüncül ekonomik faaliyetler: Hizmet sektörü (Turizm, eğitim, sağlık, ulaşım, bankacılık).
- Dördüncül ekonomik faaliyetler: Bilgi teknolojileri, Ar-Ge gibi yüksek teknolojiye dayalı faaliyetlerdir.
💡 İpucu: Gelişmiş ülkelerde hizmet sektörü ve dördüncül ekonomik faaliyetlerin payı daha yüksektir.
