Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soru, günlük hayatta karşılaştığımız bir teknolojinin (hava yastıkları) arkasındaki kimyasal prensibi anlamamızı istiyor. Hava yastıklarının bir kaza anında saniyeler içinde şişmesi, hızlı bir kimyasal reaksiyon sonucu büyük miktarda gaz üretilmesiyle gerçekleşir. Şimdi bu süreci adım adım inceleyelim:
- Hava Yastıklarının Çalışma Prensibi: Hava yastıkları, araç bir çarpışma algıladığında çok hızlı bir şekilde şişerek sürücü ve yolcuların darbe etkisini azaltır. Bu hızlı şişme, bir kimyasal reaksiyonla aniden açığa çıkan gaz sayesinde olur.
- Ana Bileşik: Sodyum Azür: Hava yastıklarında bu hızlı gaz üretimini sağlayan temel madde sodyum azürdür. Sodyum azürün kimyasal formülü $NaN_3$'tür.
- Kimyasal Reaksiyon (Ayrışma): Bir kaza anında sensörler çarpışmayı algılar ve sodyum azürün ayrışmasını (bozunmasını) tetikleyen elektrik sinyali gönderir. Bu ayrışma reaksiyonu aşağıdaki gibidir:
- $2NaN_3(k) \rightarrow 2Na(k) + 3N_2(g)$
- Bu denklemde $NaN_3$ (sodyum azür) katı haldedir ($k$), $Na$ (sodyum) da katı halde oluşur ($k$), ancak asıl önemli olan $N_2$ gazıdır ($g$).
- Açığa Çıkan Gazın Belirlenmesi: Yukarıdaki kimyasal denkleme baktığımızda, reaksiyon sonucunda açığa çıkan gazın $N_2$ olduğunu görüyoruz. $N_2$ ise azot gazının kimyasal formülüdür. Azot gazı, havada en çok bulunan gazlardan biridir ve zehirli değildir, bu da onu hava yastıkları için güvenli bir seçenek yapar.
- Seçeneklerin Değerlendirilmesi:
- A) Oksijen ($O_2$): Bu reaksiyonda oksijen açığa çıkmaz.
- B) Hidrojen ($H_2$): Bu reaksiyonda hidrojen açığa çıkmaz.
- C) Azot ($N_2$): Evet, sodyum azürün ayrışmasıyla azot gazı açığa çıkar.
- D) Karbondioksit ($CO_2$): Bu reaksiyonda karbondioksit açığa çıkmaz.
Bu nedenle, sodyum azürün ayrışması sonucu açığa çıkan gaz azot gazıdır.
Cevap C seçeneğidir.
