6. sınıf Güneş Sistemi ve Tutulmalar konu anlatımı Test 1

Bir tam Ay tutulması sırasında aşağıdaki olaylardan hangisi kesinlikle gerçekleşmez?

A) Ay'ın Dünya'nın tam gölge konisine girmesi
B) Ay'ın Dolunay evresinde olması
C) Güneş'ten Ay'a ışık ulaşması
D) Ay'ın tamamen kararması ve görünmez olması

Tam Ay tutulması, gökyüzündeki en büyüleyici olaylardan biridir. Bu olayı doğru anlayabilmek için her bir seçeneği dikkatlice inceleyelim.

• A) Ay'ın Dünya'nın tam gölge konisine girmesi: Bir tam Ay tutulmasının temel tanımı budur. Ay, Dünya'nın arkasında kalan ve Güneş ışınlarının hiç ulaşamadığı en koyu gölge bölgesine, yani tam gölge (umbra) konisine girer. Bu olay kesinlikle gerçekleşir.
• B) Ay'ın Dolunay evresinde olması: Ay tutulması, Ay'ın Dünya'nın gölgesine girmesiyle meydana gelir. Bu durumun gerçekleşebilmesi için Ay, Güneş ve Dünya'nın yaklaşık olarak aynı hizada olması ve Ay'ın Dünya'dan bakıldığında tamamen aydınlık görünmesi gerekir. Bu da Ay'ın Dolunay evresinde olduğu zamandır. Dolayısıyla, bu olay da kesinlikle gerçekleşir.
• C) Güneş'ten Ay'a ışık ulaşması: Bu seçenek sizi şaşırtabilir! Tam Ay tutulması sırasında Ay, Dünya'nın tam gölgesinde olmasına rağmen, Güneş'ten gelen ışınların bir kısmı Dünya'nın atmosferinden geçerken kırılır (refraksiyon) ve Ay'ın yüzeyine ulaşır. Dünya atmosferi, mavi ışığı daha çok dağıttığı için, Ay'a ulaşan ışık daha çok kırmızı ve turuncu tonlarda olur. Bu yüzden Ay, tutulma sırasında genellikle kızıl, turuncu veya bakır renginde görünür. Yani, Güneş'ten Ay'a ışık ulaşır, ancak doğrudan değil, kırılmış bir şekilde. Bu olay da kesinlikle gerçekleşir.
• D) Ay'ın tamamen kararması ve görünmez olması: Yukarıdaki C seçeneğinde açıkladığımız gibi, Dünya atmosferinden kırılan Güneş ışınları Ay'a ulaştığı için Ay tamamen kararmaz ve görünmez olmaz. Aksine, genellikle kızıl, turuncu veya bakır renginde parlar. Bu renk tonu, atmosferdeki toz ve bulut miktarına göre değişebilir, ancak Ay asla tamamen siyaha bürünmez ve görünmez hale gelmez. Bu nedenle, Ay'ın tamamen kararması ve görünmez olması bir tam Ay tutulması sırasında kesinlikle gerçekleşmez.

Cevap D seçeneğidir.