Sevgili öğrenciler,
Bu soru, modern Türk devletinin temelini oluşturan "milli egemenlik" fikrinin tarihsel kökenlerini ve Mustafa Kemal Atatürk'ün bu konudaki düşüncelerini anlamamız için çok önemlidir. Milli egemenlik, bir ülkenin yönetim gücünün, yani egemenliğinin kayıtsız şartsız millete ait olması, halkın kendi kendini yönetme hakkına sahip olması demektir.
- A) Sanayi Devrimi: 18. yüzyılın sonlarında başlayan Sanayi Devrimi, üretim yöntemlerini, ekonomiyi ve toplumsal yapıyı derinden etkilemiştir. Kentleşme, yeni toplumsal sınıfların doğuşu gibi sonuçları olsa da, doğrudan siyasi bir kavram olan milli egemenlik fikrinin oluşumunda belirleyici bir etkiye sahip değildir.
- B) Fransız İhtilali: 1789'da gerçekleşen Fransız İhtilali, dünya tarihinde bir dönüm noktasıdır. "Özgürlük, Eşitlik, Kardeşlik" sloganlarıyla yola çıkan bu ihtilal, mutlak krallıkların yıkılmasına ve egemenliğin kraldan alınıp millete verilmesi fikrinin yayılmasına neden olmuştur. Fransız İhtilali'nin en temel ilkelerinden biri, milli egemenlik ilkesidir. Mustafa Kemal Atatürk, bu ihtilalin getirdiği evrensel değerlerden, özellikle de ulusçuluk ve milli egemenlik düşüncesinden büyük ölçüde etkilenmiştir. "Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir" sözü, bu etkinin en açık göstergesidir.
- C) Coğrafi Keşifler: 15. ve 16. yüzyıllarda yapılan Coğrafi Keşifler, yeni ticaret yollarının bulunmasına, sömürgeciliğin başlamasına ve dünya ekonomisinin değişmesine yol açmıştır. Ancak bu keşifler, siyasi yönetim biçimlerindeki egemenlik anlayışının değişimiyle doğrudan ilgili değildir.
- D) Rönesans Hareketleri: 14. yüzyılda başlayıp Avrupa'ya yayılan Rönesans, bilim, sanat, edebiyat ve felsefe alanlarında büyük bir yeniden doğuş ve ilerleme dönemidir. İnsan merkezli düşüncenin (hümanizm) yayılmasına ve akılcılığın önem kazanmasına zemin hazırlamıştır. Rönesans, yeni düşüncelerin önünü açsa da, milli egemenlik gibi doğrudan siyasi bir kavramın ortaya çıkışında Fransız İhtilali kadar doğrudan ve belirleyici bir rol oynamamıştır.
Mustafa Kemal Atatürk, Türk milletinin kendi kaderini tayin etme ve kendi kendini yönetme hakkını savunan milli egemenlik ilkesini, Fransız İhtilali'nin dünyaya yaydığı evrensel değerlerden ilham alarak benimsemiş ve Türkiye Cumhuriyeti'nin temel felsefesi haline getirmiştir.
Cevap B seçeneğidir.
