7. "Sanatçının son albümü, önceki çalışmalarına göre daha deneysel ve sıra dışı."
Bu cümle için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A) Nesneldir, çünkü karşılaştırma yapılmıştır
B) Özneldir, çünkü kişisel yorum içermektedir
C) Nesneldir, çünkü sanatçının albümünden bahsetmektedir
D) Özneldir, çünkü olumsuz bir eleştiri içermektedir
Sevgili öğrenciler, bu soruda bir cümlenin nesnel mi yoksa öznel mi olduğunu anlamamız isteniyor. Gelin, adım adım bu kavramları hatırlayalım ve cümleyi inceleyelim:
- Nesnel İfadeler: Kanıtlanabilir, herkes tarafından aynı şekilde kabul edilen, kişisel görüş içermeyen ifadelerdir. Örneğin, "Dünya Güneş etrafında döner." veya "Türkiye'nin başkenti Ankara'dır." gibi.
- Öznel İfadeler: Kişisel duygu, düşünce, beğeni veya yorum içeren, kişiden kişiye değişebilen ifadelerdir. Örneğin, "Bu film çok güzeldi." veya "Mavi en güzel renktir." gibi.
Şimdi sorudaki cümleye bakalım:
"Sanatçının son albümü, önceki çalışmalarına göre daha deneysel ve sıra dışı."
- Bu cümlede geçen "daha deneysel" ve "sıra dışı" kelimeleri, albüm hakkında yapılan kişisel yorumlardır.
- Bir müzik albümünün "deneysel" veya "sıra dışı" olup olmadığı, dinleyicinin müzik zevkine, beklentilerine ve deneyimlerine göre değişebilir. Bir kişi için deneysel olan bir başka kişi için sıradan gelebilir.
- Bu tür ifadeler, ölçülebilir veya kanıtlanabilir nitelikte değildir; tamamen kişisel bir bakış açısını yansıtır.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
- A) Nesneldir, çünkü karşılaştırma yapılmıştır: Cümlede bir karşılaştırma ("önceki çalışmalarına göre") yapılmış olsa da, bu karşılaştırmanın dayandığı "deneysel" ve "sıra dışı" gibi kavramlar kişisel yorum içerdiği için ifadeyi nesnel yapmaz. Karşılaştırma nesnel kriterlerle yapılmadığı sürece ifade öznel kalır.
- B) Özneldir, çünkü kişisel yorum içermektedir: Evet, tam da yukarıda açıkladığımız gibi, "deneysel" ve "sıra dışı" ifadeleri kişisel beğeniyi ve yorumu yansıttığı için cümle özneldir. Bu seçenek doğru açıklamayı sunmaktadır.
- C) Nesneldir, çünkü sanatçının albümünden bahsetmektedir: Bir cümlenin nesnel olması için bir konudan bahsetmesi yeterli değildir. O konu hakkında verilen bilginin kanıtlanabilir ve kişisel yorumdan uzak olması gerekir. Sanatçının bir albümü olduğu bilgisi nesneldir, ancak albümün niteliği hakkındaki yorum özneldir.
- D) Özneldir, çünkü olumsuz bir eleştiri içermektedir: Cümle özneldir, bu kısım doğru. Ancak "deneysel" ve "sıra dışı" ifadeleri her zaman olumsuz bir eleştiri anlamına gelmez. Birçok sanatsever için bu özellikler olumlu veya ilgi çekici bulunabilir. Dolayısıyla, öznel olmasının nedeni "olumsuz eleştiri" olması değil, "kişisel yorum" içermesidir.
Bu analizler sonucunda, cümlenin kişisel yorumlar içerdiği için öznel olduğunu ve en doğru açıklamanın B seçeneğinde verildiğini görüyoruz.
Cevap B seçeneğidir.
