Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, omurgasız hayvanlara ait bazı temel özellikleri inceleyerek hangi şubeye ait olduklarını bulmamız isteniyor. Verilen özellikler şunlar:
- Vücutlarında kitin yapılı dış iskelet bulunur
- Eklemli bacaklara sahiptirler
- Açık dolaşım sistemine sahiptirler
Şimdi bu özellikleri adım adım inceleyelim ve hangi şubeyle eşleştiğini görelim:
- Kitin Yapılı Dış İskelet: Bu özellik, hayvanın vücudunu dışarıdan saran, sert ve koruyucu bir tabaka olan dış iskeletin temel maddesinin kitin olduğunu belirtir. Kitin, özellikle böcekler, örümcekler ve kabuklular gibi hayvanlarda bulunan dayanıklı bir polisakkarittir. Bu dış iskelet, hem koruma sağlar hem de kasların tutunma noktası olarak işlev görür. Bu özellik, özellikle Eklembacaklılar şubesinin en belirgin özelliklerinden biridir.
- Eklemli Bacaklar: Bu özellik, hayvanın hareket etmesini sağlayan uzuvlarının (bacaklarının) eklemlerle birbirine bağlı parçalardan oluştuğunu ifade eder. Eklemli bacaklar, hayvanlara esneklik ve çeşitli hareket kabiliyetleri (yürüme, zıplama, yüzme vb.) kazandırır. Zaten "Eklembacaklılar" ismi de bu özellikten gelmektedir.
- Açık Dolaşım Sistemi: Açık dolaşım sisteminde kan (hemolenf), damarların dışına çıkarak vücut boşluklarında (sinüslerde) organların doğrudan temas ettiği bir ortamda dolaşır ve daha sonra kalbe geri döner. Bu sistem, kapalı dolaşım sistemine göre daha düşük basınçlıdır. Eklembacaklılar ve Yumuşakçalar gibi bazı omurgasız şubelerinde açık dolaşım sistemi bulunur.
Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
- A) Yumuşakçalar: Yumuşakçaların (salyangoz, midye, ahtapot vb.) çoğu açık dolaşım sistemine sahiptir, ancak vücutlarında kitin yapılı dış iskelet ve eklemli bacaklar bulunmaz. Genellikle kabukları (kalsiyum karbonat yapılı) veya yumuşak vücutları vardır.
- B) Eklembacaklılar: Böcekler, örümcekler, kabuklular ve çokbacaklılar gibi hayvanları içeren Eklembacaklılar şubesi, yukarıda belirtilen her üç özelliği de taşır: kitin yapılı dış iskeletleri, eklemli bacakları ve açık dolaşım sistemleri vardır.
- C) Süngerler: Süngerler, omurgasız hayvanların en basit grubudur. Gerçek dokuları, organları, dolaşım sistemleri, dış iskeletleri veya bacakları yoktur.
- D) Derisidikenliler: Deniz yıldızları, deniz kestaneleri gibi hayvanları içeren Derisidikenliler şubesi, genellikle dikenli bir dış yüzeye ve iç iskelete (endoskeleton) sahiptir. Eklemli bacakları veya kitin yapılı dış iskeletleri yoktur. Dolaşım sistemleri de diğer şubelerden farklıdır (su damar sistemi).
Verilen tüm özellikler (kitin yapılı dış iskelet, eklemli bacaklar ve açık dolaşım sistemi) bir araya geldiğinde, bu özelliklerin sadece Eklembacaklılar şubesine ait olduğunu açıkça görüyoruz.
Cevap B seçeneğidir.