Masif araziler, jeolojik yaşları itibarıyla eski ve genellikle metamorfik kayaçlardan oluşur. Bu özellikleri nedeniyle, Türkiye'deki masif araziler belirli türdeki maden yatakları açısından zenginlik gösterebilirken, bazı madenlerin oluşumu için uygun ortam sunmazlar.
Bu bilgi ışığında, aşağıdaki madenlerden hangisinin Türkiye'deki masif arazilerle ilişkili olarak daha az bulunması beklenir?
A) Krom
B) Mermer
C) Bor
D) Demir
Merhaba öğrenciler! Bu soruyu adım adım çözerek, masif arazilerin özelliklerini ve hangi madenlerin oluşumu için uygun olup olmadığını daha iyi anlayacağız.
1. Masif Arazilerin Özellikleri:
- Masif araziler, jeolojik olarak eski ve genellikle metamorfik kayaçlardan oluşur. Bu kayaçlar, yüksek sıcaklık ve basınç altında değişime uğramışlardır.
- Bu tür araziler, bazı maden yatakları için uygun ortam sağlarken, bazıları için uygun değildir.
2. Seçeneklerin İncelenmesi:
- A) Krom: Krom, genellikle ultrabazik kayaçlarda bulunur ve magmatik süreçlerle ilişkilidir. Masif arazilerdeki bazı kayaç türleri krom oluşumu için uygun olabilir.
- B) Mermer: Mermer, metamorfik bir kayaçtır ve kireçtaşının yüksek sıcaklık ve basınç altında değişime uğramasıyla oluşur. Masif arazilerdeki metamorfik kayaçlar mermer oluşumu için uygun ortam sağlayabilir.
- C) Bor: Bor yatakları, genellikle genç volkanik arazilerde ve gölsel ortamlarda oluşur. Türkiye'deki önemli bor yatakları (örneğin, Batı Anadolu'daki yataklar) Neojen dönemine ait genç tortul havzalarda bulunur. Masif araziler, bu türden genç volkanik ve gölsel ortamlara sahip olmadığından bor oluşumu için uygun değildir.
- D) Demir: Demir yatakları, çeşitli jeolojik ortamlarda oluşabilir. Bazı demir yatakları, masif arazilerdeki metamorfik kayaçlarla ilişkili olabilir.
3. Sonuç:
Masif araziler, eski ve metamorfik kayaçlardan oluştuğu için krom, mermer ve demir gibi madenlerin oluşumu için uygun ortamlar sağlayabilir. Ancak bor yatakları, genellikle genç volkanik ve gölsel ortamlarda oluştuğundan, masif arazilerde daha az bulunması beklenir.
Cevap C seçeneğidir.