4. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde ek fiilin görülen geçmiş zamanı diğerlerinden farklı bir kelimeye eklenmiştir?
A) Bahçedeki ağaçlar çok güzeldi.
B) Dünkü sınav oldukça zordu.
C) Onunla tanıştığımızda doktordu.
D) Evimiz denize yakındı.
Sevgili öğrenciler, bu soruda ek fiilin görülen geçmiş zamanının hangi kelime türüne eklendiğini bulmamız isteniyor. Ek fiil, isim soylu kelimeleri yüklem yapma veya basit zamanlı fiilleri birleşik zamanlı yapma görevini üstlenir. Ek fiilin görülen geçmiş zamanı, kelimeye "-di, -dı, -dü, -du" (veya sertleşerek "-ti, -tı, -tü, -tu") eklerinin getirilmesiyle oluşur.
- Şimdi her bir seçeneği dikkatlice inceleyelim ve ek fiilin hangi kelimeye eklendiğini ve o kelimenin türünü belirleyelim:
- A) Bahçedeki ağaçlar çok güzeldi.
- Buradaki yüklem "güzeldi" kelimesidir.
- "güzel" kelimesi bir sıfattır (isimleri niteleyen veya belirten kelime).
- Ek fiilin görülen geçmiş zamanı (-di) bir sıfata eklenmiştir.
- B) Dünkü sınav oldukça zordu.
- Buradaki yüklem "zordu" kelimesidir.
- "zor" kelimesi bir sıfattır (nasıl sorusuna cevap verir, bir durumu niteler).
- Ek fiilin görülen geçmiş zamanı (-du) bir sıfata eklenmiştir.
- C) Onunla tanıştığımızda doktordu.
- Buradaki yüklem "doktordu" kelimesidir.
- "doktor" kelimesi bir isimdir (bir mesleği, kişiyi adlandıran kelime).
- Ek fiilin görülen geçmiş zamanı (-du) bir isme eklenmiştir.
- D) Evimiz denize yakındı.
- Buradaki yüklem "yakındı" kelimesidir.
- "yakın" kelimesi bir sıfattır (bir durumu, mesafeyi belirten kelime).
- Ek fiilin görülen geçmiş zamanı (-dı) bir sıfata eklenmiştir.
- Gördüğümüz gibi, A, B ve D seçeneklerinde ek fiilin görülen geçmiş zamanı birer sıfata eklenerek onları yüklem yapmıştır. Ancak C seçeneğinde ek fiil, "doktor" ismine eklenerek onu yüklem yapmıştır. Bu nedenle C seçeneği diğerlerinden farklıdır.
Cevap C seçeneğidir.
