Akraba evliliklerinde genetik hastalıkların ortaya çıkma olasılığı sorusunu adım adım çözelim:
- Adım 1: Çekinik Gen Nedir?
Çekinik bir gen, etkisini gösterebilmesi için her iki ebeveynden de alınması gereken bir gendir. Yani, bireyde bu hastalıktan sorumlu genin iki kopyası da bulunmalıdır. Tek bir kopya varsa, birey taşıyıcı olur, ancak hastalığı göstermez.
- Adım 2: Ebeveynlerin Genotipleri
Soruda, akraba evliliği yapan çiftin her ikisinin de ailede var olan çekinik hastalık genini taşıdığı belirtiliyor. Bu durumda, her iki ebeveynin de genotipi heterozigottur. Yani, bir normal gen (A) ve bir de hastalık geni (a) taşırlar. Bu durumda ebeveynlerin genotipleri Aa şeklindedir.
- Adım 3: Punnett Karesi
Çocukların genotiplerini belirlemek için Punnett karesi kullanabiliriz:
- Adım 4: Olasılıkları Hesaplama
Punnett karesine göre:
- AA genotipine sahip olma olasılığı: %25 (Sağlıklı)
- Aa genotipine sahip olma olasılığı: %50 (Taşıyıcı)
- aa genotipine sahip olma olasılığı: %25 (Hasta)
- Adım 5: Hastalık Olasılığı
Çocuğun hasta olma olasılığı (aa genotipinde olma olasılığı) %25'tir.
Bu nedenle, doğru cevap %25'tir.
Cevap B seçeneğidir.