Bir bilim insanı, farklı kimyasal çözeltilerin pH değerlerini ölçmektedir. Ölçülen değerler: 3.2, 5.6, 7.0, 8.4, 9.1
Bu veri seti ile ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır?
A) Veriler nicel ve süreklidir.
B) Veriler ölçüm sonucu elde edilmiştir.
C) Veriler kesiklidir çünkü pH ölçeği sınırlıdır.
D) Veriler matematiksel işlemlere tabi tutulabilir.
Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, bir bilimsel veri setinin özelliklerini anlamamız ve yanlış olan ifadeyi bulmamız isteniyor. Veri setimiz, farklı kimyasal çözeltilerin ölçülen $pH$ değerleri: $3.2, 5.6, 7.0, 8.4, 9.1$. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Veriler nicel ve süreklidir.
- Nicel (Quantitative): Veriler sayılarla ifade edildiği için (3.2, 5.6 vb.) niceldir. Yani bir miktarı veya ölçüyü belirtirler.
- Sürekli (Continuous): $pH$ değerleri, belirli bir aralıkta (genellikle 0-14) herhangi bir ondalıklı değeri alabilir. Örneğin, $3.2$ olabileceği gibi $3.25$ veya $3.201$ de olabilir. Bu tür veriler, ölçüm hassasiyetine bağlı olarak sonsuz sayıda ara değer alabileceği için süreklidir. Bu ifade doğrudur.
- B) Veriler ölçüm sonucu elde edilmiştir.
- Soru metninde "pH değerlerini ölçmektedir" ifadesi açıkça belirtilmiştir. Bu da verilerin bir ölçüm cihazı veya yöntemi kullanılarak elde edildiğini gösterir. Bu ifade doğrudur.
- C) Veriler kesiklidir çünkü $pH$ ölçeği sınırlıdır.
- Kesikli (Discrete) Veri: Kesikli veriler, sadece belirli, sayılabilir değerler alabilen verilerdir (örneğin, bir sınıftaki öğrenci sayısı gibi tam sayılar). $pH$ değerleri ise ondalıklı sayılar alabilir ve belirli bir aralıkta sonsuz sayıda olası değere sahiptir. Bu nedenle $pH$ verileri kesikli değil, süreklidir.
- $pH$ ölçeğinin sınırlı olması: $pH$ ölçeği genellikle $0$ ile $14$ arasında sınırlı olsa da, bu durum verinin sürekli olma özelliğini değiştirmez. Sınırlı bir aralıkta bile sonsuz sayıda sürekli değer bulunabilir. Örneğin, bir insanın boyu da belirli bir aralıkta (örneğin $1.50$ m ile $1.90$ m arası) olsa da, bu veri süreklidir. Bu ifade yanlıştır.
- D) Veriler matematiksel işlemlere tabi tutulabilir.
- $pH$ değerleri sayısal olduğu için ortalama, standart sapma gibi istatistiksel hesaplamalar veya fark alma gibi temel matematiksel işlemler kolaylıkla yapılabilir. Bu ifade doğrudur.
Yukarıdaki açıklamalara göre, yanlış olan ifade C seçeneğidir.
Cevap C seçeneğidir.
