Bir sınıftaki öğrencilerin matematik sınavından aldıkları puanlar: 85, 92, 78, 96, 88, 74, 91
Bu veriler için aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Nitel veridir çünkü öğrenci başarısını gösterir.
B) Kesikli nicel veridir çünkü puanlar tam sayılardır.
C) Sürekli nicel veridir çünkü puanlar ölçülebilir.
D) Nitel sıralı veridir çünkü puanlar sıralanabilir.
Bu soruda, bir sınıftaki öğrencilerin matematik sınavından aldıkları puanlar verilmiş ve bu verinin türünü doğru şekilde tanımlamamız isteniyor. Veri türlerini hatırlayarak bu soruyu kolayca çözebiliriz.
- Veri Türleri: İstatistik biliminde verileri genellikle iki ana kategoriye ayırırız: Nitel (Kalitatif) Veri ve Nicel (Kantitatif) Veri.
- Nitel (Kalitatif) Veri: Sayılarla ifade edilemeyen, özellik, kategori veya nitelik belirten verilerdir. Örneğin, saç rengi, cinsiyet, medeni durum gibi.
- Nicel (Kantitatif) Veri: Sayılarla ifade edilebilen, ölçülebilen veya sayılabilen verilerdir. Örneğin, boy uzunluğu, ağırlık, öğrenci sayısı, sınav puanları gibi.
- Nicel Verinin Alt Türleri: Nicel veriler de kendi içinde ikiye ayrılır: Kesikli Nicel Veri ve Sürekli Nicel Veri.
- Kesikli Nicel Veri: Belirli bir aralıkta sadece tam sayı değerleri veya sayılabilir, belirli değerleri alabilen verilerdir. Genellikle sayma işlemi sonucunda elde edilirler. Örneğin, bir sınıftaki öğrenci sayısı (20 öğrenci, 21 öğrenci, ama 20.5 öğrenci olamaz), atılan gol sayısı, bir ailedeki çocuk sayısı.
- Sürekli Nicel Veri: Belirli bir aralıkta herhangi bir değeri alabilen verilerdir. Ölçme işlemi sonucunda elde edilirler ve ondalıklı değerler de alabilirler. Örneğin, boy uzunluğu (175 cm, 175.3 cm, 175.345 cm olabilir), ağırlık, sıcaklık, zaman.
- Soruya Uygulama: Verilen puanlar (85, 92, 78, 96, 88, 74, 91) sayılarla ifade edildiği için öncelikle nicel veridir. Bu durumda A ve D seçenekleri (Nitel veri) elenir.
- Soruya Uygulama (Devamı): Sınav puanları genellikle tam sayılarla ifade edilir (veya belirli, kesikli ondalıklarla). Soruda da "puanlar tam sayılardır" ifadesi bu durumu desteklemektedir. Bir öğrenci 85 puan alabilir, 86 puan alabilir, ancak 85.34567... gibi sonsuz ondalıklı bir puan alması beklenmez. Bu durum, puanların sayılabilir, belirli ve ayrık değerler aldığını gösterir. Bu özellikler kesikli nicel veri tanımına uymaktadır.
- A) Nitel veridir çünkü öğrenci başarısını gösterir. Yanlış. Puanlar sayısaldır, nitel (kalitatif) değildir.
- B) Kesikli nicel veridir çünkü puanlar tam sayılardır. Doğru. Puanlar sayısaldır (nicel) ve tam sayılar olarak belirli, ayrık değerler aldıkları için kesiklidir.
- C) Sürekli nicel veridir çünkü puanlar ölçülebilir. Yanlış. Puanlar ölçülebilir olsa da, sürekli değildirler. Belirli bir aralıkta sonsuz sayıda değer almazlar, tam sayılar veya belirli ondalıklar gibi ayrık değerler alırlar.
- D) Nitel sıralı veridir çünkü puanlar sıralanabilir. Yanlış. Puanlar niceldir, nitel değildir. Sıralanabilirlik nicel veriler için de geçerli bir özelliktir.
Cevap B seçeneğidir.
