6. sınıf İsmin hâl (durum) ekleri nelerdir? (yalın, -i, -e, -de, -den) Test 2

1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde altı çizili sözcük yalın halde değildir?

A) Kitap masanın üzerinde duruyor.
B) Çiçekler bahçede açmış.
C) Kalemi yere düşürdüm.
D) Kuşlar dallarda ötüşüyor.

Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, Türkçedeki isimlerin "yalın hal" durumunu anlamamız ve hangi sözcüğün bu halde olmadığını bulmamız isteniyor. Haydi adım adım inceleyelim:

• Adım 1: Yalın Hal Nedir?

  Türkçede isimler, cümledeki görevlerine göre çeşitli ekler alabilirler. Bu ekler "hal ekleri" olarak adlandırılır. Yalın hal, bir ismin hiçbir hal eki (belirtme (-i, -ı, -u, -ü), yönelme (-e, -a), bulunma (-de, -da, -te, -ta), ayrılma (-den, -dan, -ten, -tan)) almamış durumudur. Bir isim çoğul eki (-ler, -lar) alsa bile, eğer hal eki almamışsa yine yalın haldedir.

• Adım 2: Seçenekleri İnceleyelim:
• A) Kitap masanın üzerinde duruyor.

  Altı çizili sözcük "Kitap"tır. Bu sözcük herhangi bir hal eki almamıştır. Dolayısıyla yalın haldedir.

• B) Çiçekler bahçede açmış.

  Altı çizili sözcük "Çiçekler"dir. "-ler" eki çoğul ekidir, hal eki değildir. Bu sözcük de herhangi bir hal eki almadığı için yalın haldedir.

• C) Kalemi yere düşürdüm.

  Altı çizili sözcük "Kalemi"dir. Bu sözcük "-i" ekini almıştır. Bu ek, belirtme hal ekidir. Belirtme hal eki alan bir sözcük yalın halde değildir. Bu sözcük, "neyi düşürdüm?" sorusuna cevap verdiği için belirtme halinde kullanılmıştır.

• D) Kuşlar dallarda ötüşüyor.

  Altı çizili sözcük "Kuşlar"dır. "-lar" eki çoğul ekidir, hal eki değildir. Bu sözcük de herhangi bir hal eki almadığı için yalın haldedir.

Yukarıdaki incelemeler sonucunda, "Kalemi" sözcüğünün belirtme hal eki (-i) aldığını ve bu nedenle yalın halde olmadığını görüyoruz.

Cevap C seçeneğidir.