Bir tarih araştırmacısı, Osmanlı İmparatorluğu'nun kuruluş dönemi hakkında çalışma yaparken aşağıdaki kaynaklardan hangisini kullanırsa ikinci elden kaynağa başvurmuş olur?
A) Orhan Gazi dönemine ait bir sikke
B) Osmanlı kroniklerinden derlenmiş bir akademik makale
C) Osman Bey'in orijinal vakfiyesi
D) İznik'te bulunan 14. yüzyıla ait bir kilise kitabesi
Merhaba sevgili tarih öğrencileri!
Osmanlı İmparatorluğu'nun kuruluş dönemini araştırırken kaynaklarımızın güvenilirliği çok önemli. Şimdi gelin, bu soruyu adım adım inceleyelim ve doğru cevabı bulalım.
Öncelikle "birinci elden kaynak" ve "ikinci elden kaynak" kavramlarını hatırlayalım:
- Birinci Elden Kaynak: Olayın yaşandığı döneme ait, olayı yaşayan veya gören kişilerin bıraktığı doğrudan kanıtlardır. Örneğin, bir antlaşma metni, bir mektup, bir eşya veya bir yapı.
- İkinci Elden Kaynak: Olayın yaşandığı dönemden sonra, birinci elden kaynaklara dayanılarak oluşturulmuş eserlerdir. Örneğin, tarih kitapları, makaleler, belgeseller.
Şimdi de seçenekleri inceleyelim:
- A) Orhan Gazi dönemine ait bir sikke: Bu, o döneme ait doğrudan bir kanıttır. Birinci elden kaynaktır.
- B) Osmanlı kroniklerinden derlenmiş bir akademik makale: Kronikler, o döneme ait olayları anlatan yazılardır. Ancak, bir makale bu kroniklerin yorumlanması ve analiz edilmesiyle oluşturulduğu için ikinci elden bir kaynaktır.
- C) Osman Bey'in orijinal vakfiyesi: Vakfiye, bir mülkün veya gelirin bir hayır kurumuna bağışlandığını gösteren belgedir. Osman Bey'in vakfiyesi, o döneme ait doğrudan bir kanıttır. Birinci elden kaynaktır.
- D) İznik'te bulunan 14. yüzyıla ait bir kilise kitabesi: Kitabeler, bulundukları döneme ait bilgiler içerir. Bu kitabe de o döneme ait doğrudan bir kanıttır. Birinci elden kaynaktır.
Gördüğümüz gibi, sadece B seçeneği birinci elden kaynakların yorumlanmasıyla oluşturulmuş bir eserdir. Bu yüzden ikinci elden kaynaktır.
Unutmayın, tarih araştırmalarında kaynakların türünü doğru belirlemek çok önemlidir. Başarılar dilerim!
Cevap B seçeneğidir.
