6. sınıf İsim çekim ekleri nelerdir? Görevleri nedir? Test 2

6. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde vasıta eki (-le, -la) kullanılmıştır?

A) Arkadaşlarıyla sinemaya gitti.
B) Evine doğru yürüyordu.
C) Kitapları rafta duruyor.
D) Sabahtan beri ders çalışıyor.

Merhaba sevgili öğrenciler! Bu soruda, Türkçede çok önemli bir görev üstlenen vasıta ekini (-le, -la) bulmamız isteniyor. Vasıta eki, bir eylemin kiminle veya neyle yapıldığını, yani aracını veya beraberliği ifade eden bir ektir. Bazen ünlü uyumuna ve kaynaştırma harfine göre "-yle" veya "-yla" şeklinde de karşımıza çıkabilir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:

• A) Arkadaşlarıyla sinemaya gitti.

  Bu cümlede "arkadaşlarıyla" kelimesine dikkat edelim. Kelimenin kökü "arkadaş"tır. "-lar" çoğul eki, "-ı" iyelik eki (onun arkadaşları) ve sonundaki "-yla" eki ise vasıta ekidir. Burada eylemin kiminle yapıldığını (arkadaşlarıyla birlikte) belirttiği için vasıta eki kullanılmıştır. Bu nedenle A seçeneği doğru cevaptır.

• B) Evine doğru yürüyordu.

  Bu cümlede "evine" kelimesi "ev" köküne "-i" iyelik eki ve "-ne" yönelme (datif) hal eki almıştır. "Doğru" kelimesi ise bir edattır. Bu cümlede vasıta eki kullanılmamıştır.

• C) Kitapları rafta duruyor.

  Bu cümlede "kitapları" kelimesi "kitap" köküne "-lar" çoğul eki ve "-ı" iyelik eki almıştır. "Rafta" kelimesi ise "raf" köküne "-ta" bulunma (lokatif) hal eki almıştır. Bu cümlede vasıta eki kullanılmamıştır.

• D) Sabahtan beri ders çalışıyor.

  Bu cümlede "sabahtan" kelimesi "sabah" köküne "-tan" ayrılma (ablatif) hal eki almıştır. "Beri" kelimesi ise bir edattır. Bu cümlede vasıta eki kullanılmamıştır.

Gördüğümüz gibi, sadece A seçeneğindeki "arkadaşlarıyla" kelimesinde vasıta eki (-yla) kullanılmıştır.

Cevap A seçeneğidir.