Nötralleşme tepkimeleri ile ilgili aşağıdaki grafiklerden hangisi doğru olabilir?
I. Zaman-sıcaklık grafiği: Sıcaklık artışı gösterir
II. Zaman-pH grafiği: pH değeri 7'ye yaklaşır
III. Zaman-iletkenlik grafiği: İletkenlik azalır
Nötralleşme tepkimeleri, bir asit ile bir bazın tepkimeye girerek tuz ve su oluşturduğu kimyasal olaylardır. Bu tepkimeler sırasında çözeltinin bazı özellikleri değişir. Şimdi, verilen grafikleri tek tek inceleyelim:
Nötralleşme tepkimelerinin çoğu ekzotermik (ısı veren) tepkimelerdir. Yani, tepkime gerçekleşirken çevreye ısı verirler.
Bu durum, tepkime kabındaki çözeltinin sıcaklığının artmasına neden olur.
Dolayısıyla, zamanla sıcaklığın artması beklenen bir durumdur. Bu ifade doğrudur.
Nötralleşme tepkimesinin temel amacı, asidik veya bazik bir çözeltiyi nötr hale getirmektir.
Nötr bir çözeltinin pH değeri 7'dir.
Eğer başlangıçta asidik bir çözelti varsa (pH < 7), baz eklendikçe pH değeri artarak 7'ye yaklaşır.
Eğer başlangıçta bazik bir çözelti varsa (pH > 7), asit eklendikçe pH değeri azalarak 7'ye yaklaşır.
Her iki durumda da pH değeri 7'ye doğru hareket eder. Bu ifade doğrudur.
Çözeltinin elektriksel iletkenliği, çözeltideki iyon derişimi ve iyonların hareketliliği ile doğru orantılıdır.
Nötralleşme tepkimelerinde, $H^+$ ve $OH^-$ iyonları birleşerek su ($H_2O$) oluşturur. Bu iyonlar çözeltinin iletkenliğine önemli katkı sağlar.
Kuvvetli bir asit ile kuvvetli bir bazın nötralleşmesinde (örneğin $HCl + NaOH$), tepkime ilerledikçe $H^+$ ve $OH^-$ iyonlarının derişimi azalırken, oluşan tuzun iyonlarının (örneğin $Na^+$ ve $Cl^-$) derişimi artar. $H^+$ ve $OH^-$ iyonlarının molar iletkenlikleri, çoğu tuz iyonunun molar iletkenliğinden daha yüksek olduğu için, eşdeğerlik noktasına kadar iletkenlik genellikle azalır.
Ancak, zayıf bir asit veya bazın nötralleşmesinde durum farklı olabilir. Örneğin, zayıf bir asit olan $CH_3COOH$ çözeltisine kuvvetli bir baz olan $NaOH$ eklendiğinde, başlangıçta iyon derişimi düşüktür. Tepkime sonucu oluşan $CH_3COONa$ tuzu kuvvetli bir elektrolit olduğu için, çözeltideki iyon derişimi artar ve dolayısıyla iletkenlik de artar.
Bu nedenle, "iletkenlik azalır" ifadesi tüm nötralleşme tepkimeleri için genellenebilecek bir durum değildir. Bu ifade her zaman doğru değildir.
Yukarıdaki analizlere göre, I ve II numaralı ifadeler nötralleşme tepkimeleri için doğru olabilirken, III numaralı ifade her zaman doğru değildir.
Cevap B seçeneğidir.
