Bir öğrenci, bir doğruya dikme çizerken iletkiyi doğru yerleştirmiş ancak 90 derece yerine yanlışlıkla 88 derece işaretlemiştir. Bu hata, çizdiği dikmenin hangi özelliğini doğrudan etkiler?
A) Dikmenin uzunluğunu.
B) Dikmenin doğruyla yaptığı açıyı.
C) Dikmenin kalınlığını.
D) Dikmenin kağıt üzerindeki konumunu.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruyu çözmek için öncelikle "dikme" kavramının ne anlama geldiğini hatırlayalım ve ardından öğrencinin yaptığı hatanın sonuçlarını inceleyelim.
-
1. "Dikme" Nedir?
Matematikte bir doğruya çizilen "dikme", o doğruyla tam olarak $90$ derecelik bir açı yapan doğrudur. Yani, iki doğru birbirine dikse, aralarındaki açı $90^\circ$ olmalıdır.
-
2. Öğrencinin Yaptığı Hata Nedir?
Öğrenci iletkiyi doğru yerleştirmiş, yani başlangıç noktası ve yönlendirme konusunda bir sorun yok. Ancak $90$ derece işaretlemesi gerekirken yanlışlıkla $88$ derece işaretlemiş. Bu, çizdiği doğrunun, ana doğruyla $90$ derece yerine $88$ derecelik bir açı yapacağı anlamına gelir.
-
3. Hatanın Doğrudan Etkisi Ne Olur?
- A) Dikmenin uzunluğunu: Bir açıyı işaretlemek, çizilecek doğrunun uzunluğunu doğrudan belirlemez. Öğrenci, $88$ derecelik açıyla da istediği uzunlukta bir çizgi çizebilir. Uzunluk, genellikle çizginin nereye kadar uzatılacağıyla ilgilidir. Bu nedenle, uzunluk doğrudan etkilenmez.
- B) Dikmenin doğruyla yaptığı açıyı: "Dikme" tanımı gereği $90$ derecelik açı yapmalıdır. Öğrenci $90$ derece yerine $88$ derece işaretlediği için, çizdiği çizgi ana doğruyla $88$ derecelik bir açı yapacaktır. Bu durum, çizginin "dikme" olma özelliğini doğrudan ortadan kaldırır ve çizginin doğruyla yaptığı açıyı değiştirir. Bu, hatanın en doğrudan sonucudur.
- C) Dikmenin kalınlığını: Bir çizginin kalınlığı, kullanılan kalemin ucu, bastırma kuvveti gibi faktörlere bağlıdır. İşaretlenen açı, çizginin kalınlığını etkilemez.
- D) Dikmenin kağıt üzerindeki konumunu: Eğer çizgi belirli bir noktadan başlayıp belirli bir uzunlukta çizilecekse, açının değişmesi çizginin bitiş noktasının konumunu değiştirecektir. Ancak bu, açının yanlış işaretlenmesinin *doğrudan* bir sonucu değildir; açının kendisi değiştiği için konum da değişir. En doğrudan etkilenen özellik, açının kendisidir.
Sonuç olarak, öğrenci $90$ derece yerine $88$ derece işaretlediğinde, çizdiği çizginin ana doğruyla yaptığı açı $90$ derece olmaktan çıkar ve $88$ derece olur. Bu da çizginin "dikme" olma özelliğini doğrudan etkiler.
Cevap B seçeneğidir.
