🎓 Uygur Devleti (Yerleşik hayat, Maniheizm) Test 1 - Ders Notu
Bu ders notu, Uygur Devleti'nin yerleşik hayata geçişi ve Maniheizm dinini benimsemesiyle ilgili temel bilgileri içermektedir. Testinizi çözerken bu notlardan faydalanabilirsiniz.
📌 Uygurların Kökeni ve Tarih Sahnesine Çıkışı
Uygurlar, Göktürk Devleti'nin yıkılmasından sonra Ötüken bölgesinde kurulmuş bir Türk devletidir.
- Uygurlar, Karluklar ve Basmiller ile birleşerek II. Göktürk Devleti'ne son vermişlerdir.
- Kurucu liderleri Kutluk Bilge Kül Kağan'dır.
- İlk başkentleri Ötüken'dir.
📌 Yerleşik Hayata Geçiş
Uygurlar, diğer Türk devletlerinden farklı olarak yerleşik hayata geçen ilk Türk devletlerinden biridir. Bu durum, onların kültürel ve ekonomik yapısını önemli ölçüde etkilemiştir.
- Uygurlar, yerleşik hayata geçerek tarım, ticaret ve şehirleşme alanlarında gelişmişlerdir.
- Şehirler kurmuşlar ve bu şehirlerde tapınaklar, saraylar ve evler inşa etmişlerdir.
- Sulama kanalları yaparak tarımsal üretimi artırmışlardır.
- ⚠️ Dikkat: Yerleşik hayata geçiş, Uygurların savaşçılık özelliklerini zayıflatmıştır.
📌 Maniheizm'in Kabulü
Uygurlar, Bögü Kağan döneminde Maniheizm dinini benimsemişlerdir. Bu din, onların yaşam tarzını ve sanat anlayışını derinden etkilemiştir.
- Maniheizm, ışık ve karanlık arasındaki mücadeleyi temel alan bir dindir.
- Et yemeyi ve savaşmayı yasaklamaktadır.
- Uygurlar, Maniheizm'in etkisiyle savaşçılık özelliklerini kaybetmişlerdir.
- 💡 İpucu: Maniheizm, Uygurların sanatında da etkili olmuş, freskler ve minyatürler yaygınlaşmıştır.
📌 Uygur Kültürü ve Medeniyeti
Uygurlar, yerleşik hayatın ve Maniheizm'in etkisiyle özgün bir kültür ve medeniyet oluşturmuşlardır.
- Kendilerine özgü bir alfabe geliştirmişlerdir (Uygur alfabesi).
- Kağıt ve matbaayı kullanarak kitaplar basmışlardır.
- Fresk (duvar resmi) ve minyatür sanatında gelişmişlerdir.
- Tiyatro ve müzikle ilgilenmişlerdir.
- 📝Not: Uygur sanatı, Orta Asya Türk sanatının önemli bir parçasıdır.
📌 Uygur Devletinin Yıkılışı
Uygur Devleti, Kırgızların saldırıları sonucu yıkılmıştır. Bir kısmı Kansu bölgesine göç ederek varlıklarını sürdürmüşlerdir.
- Kırgızlar, Uygurları Ötüken bölgesinden çıkarmışlardır.
- Uygurlar, Kansu bölgesinde yeni bir devlet kurmuşlardır.
- ⚠️ Dikkat: Kansu Uygur Devleti, Moğol İmparatorluğu'na bağlanmıştır.