4. Osmanlı Devleti'nde, I. Meşrutiyet'in ilan edilmesiyle birlikte halk, ilk kez yönetime katılma hakkı elde etmiştir. Meclis-i Mebusan adı verilen bir meclis açılmış ve bu mecliste halkın temsilcileri yer almıştır. ______. Ancak, 93 Harbi'nin (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) olumsuz gidişatını bahane eden II. Abdülhamid, meclisi süresiz olarak kapatmıştır.
A) Bu meclis, padişahın yetkilerini tamamen kısıtlamıştır
B) Bu gelişme, mutlak monarşi yönetiminin sona erdiğini göstermektedir
C) Bu durum, demokratikleşme sürecinin kalıcı olduğunu kanıtlamıştır
D) Bu süreç, Osmanlıcılık fikrinin siyasi alanda uygulanmasıdır
E) Ancak bu durum uzun sürmemiş, meclisin ömrü kısa olmuştur
Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda, Osmanlı Devleti'nde I. Meşrutiyet dönemindeki önemli bir gelişme olan Meclis-i Mebusan'ın açılması ve ardından kapatılması süreci anlatılmaktadır. Boş bırakılan yere, metnin akışına ve mantıksal bütünlüğüne en uygun ifadeyi bulmamız gerekiyor.
- Metnin İlk Kısmı: "Osmanlı Devleti'nde, I. Meşrutiyet'in ilan edilmesiyle birlikte halk, ilk kez yönetime katılma hakkı elde etmiştir. Meclis-i Mebusan adı verilen bir meclis açılmış ve bu mecliste halkın temsilcileri yer almıştır." Bu kısım, demokratikleşme yolunda atılan olumlu bir adımı ve Meclis-i Mebusan'ın kuruluşunu anlatıyor.
- Metnin Son Kısmı: "Ancak, 93 Harbi'nin (1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı) olumsuz gidişatını bahane eden II. Abdülhamid, meclisi süresiz olarak kapatmıştır." Bu kısım ise, Meclis-i Mebusan'ın kapatılmasıyla bu demokratikleşme sürecinin kesintiye uğradığını belirtiyor.
- Boşluğun Amacı: Boş bırakılan yer, meclisin açılması ile kapatılması arasındaki geçişi sağlamalı, yani meclisin akıbeti hakkında bir ipucu vermeli ve metnin son kısmına mantıksal bir köprü kurmalıdır. Özellikle son kısım "Ancak" kelimesiyle başladığı için, boşlukta anlatılan durumun bir süreklilik arz etmediğini veya bir olumsuzluğa yol açtığını belirten bir ifade beklenir.
Şimdi seçenekleri inceleyelim:
- A) Bu meclis, padişahın yetkilerini tamamen kısıtlamıştır: Meclis, padişahın yetkilerini kısıtlamış olsa da "tamamen" kısıtlamamıştır. Padişahın hala önemli yetkileri vardı ve meclisi kapatma yetkisi de bunlardan biriydi. Ayrıca bu ifade, meclisin kapatılmasıyla ilgili sonraki cümleye doğrudan bir geçiş sağlamaz.
- B) Bu gelişme, mutlak monarşi yönetiminin sona erdiğini göstermektedir: Meclis-i Mebusan'ın açılması mutlak monarşiden anayasal monarşiye geçişin bir adımıydı. Ancak meclisin kısa süre sonra kapatılması, mutlak monarşinin tam anlamıyla ve kalıcı olarak sona ermediğini gösterir. Bu ifade, metnin devamıyla çelişir.
- C) Bu durum, demokratikleşme sürecinin kalıcı olduğunu kanıtlamıştır: Meclisin kapatılması, demokratikleşme sürecinin o dönemde kalıcı olmadığını açıkça göstermektedir. Bu seçenek, metnin devamıyla tamamen zıttır.
- D) Bu süreç, Osmanlıcılık fikrinin siyasi alanda uygulanmasıdır: I. Meşrutiyet ve Meclis-i Mebusan'ın açılması, Osmanlıcılık fikrinin bir uygulamasıydı, evet. Ancak bu ifade, meclisin kapatılmasıyla ilgili sonraki cümleye mantıksal bir geçiş oluşturmaz. Meclisin "kısa ömrü" veya "sona ermesi" gibi bir ifadeye ihtiyaç vardır.
- E) Ancak bu durum uzun sürmemiş, meclisin ömrü kısa olmuştur: Bu ifade, metnin akışına mükemmel bir şekilde uyar. Meclisin açılmasının olumlu bir gelişme olduğunu kabul eder, ancak "Ancak" kelimesiyle bu durumun bir sınırlılığı olduğunu belirtir. "uzun sürmemiş, meclisin ömrü kısa olmuştur" ifadesi, meclisin kapatılmasıyla ilgili sonraki cümleye doğrudan bir zemin hazırlar. Metnin sonundaki "Ancak, 93 Harbi'nin..." ifadesi de bu kısa ömrün nedenini açıklar.
Bu nedenle, boş bırakılan yere en uygun ifade E seçeneğidir.
Cevap E seçeneğidir.