Bir dik üçgende dar açılardan birinin tanjantı 4/3 olduğuna göre, bu üçgenin hipotenüsü 15 cm ise diğer dik kenarın uzunluğu kaç cm'dir?
A) 6Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruyu çözmek için dik üçgenlerde trigonometrik oranları ve Pisagor Teoremi'ni kullanacağız. Adım adım ilerleyelim:
Bir dik üçgende, bir dar açının tanjantı, o açının karşısındaki dik kenarın uzunluğunun, o açıya komşu olan dik kenarın uzunluğuna oranıdır. Matematiksel olarak bunu şöyle ifade ederiz:
$\tan(\text{açı}) = \frac{\text{karşı dik kenar}}{\text{komşu dik kenar}}$
Soruda bu oran $4/3$ olarak verilmiş. Bu durumda, karşı dik kenarın uzunluğunu $4k$ ve komşu dik kenarın uzunluğunu $3k$ şeklinde ifade edebiliriz (burada $k$ bir orantı sabitidir).
Dik üçgenlerde kenar uzunlukları arasında Pisagor Teoremi bağıntısı vardır. Bu teorem der ki: "Dik kenarların karelerinin toplamı, hipotenüsün karesine eşittir."
$(\text{dik kenar 1})^2 + (\text{dik kenar 2})^2 = (\text{hipotenüs})^2$
Bizim durumumuzda, dik kenarlarımız $4k$ ve $3k$ olduğuna göre:
$(4k)^2 + (3k)^2 = (\text{hipotenüs})^2$
$16k^2 + 9k^2 = (\text{hipotenüs})^2$
$25k^2 = (\text{hipotenüs})^2$
Her iki tarafın karekökünü alırsak, hipotenüsün uzunluğu $5k$ olarak bulunur.
Soruda hipotenüsün uzunluğu $15$ cm olarak verilmişti. Biz hipotenüsü $5k$ olarak bulduk.
Bu durumda, $5k = 15$ cm eşitliğini kurarız.
$k$ değerini bulmak için her iki tarafı $5$'e böleriz: $k = \frac{15}{5} = 3$.
$k=3$ değerini kullanarak dik kenarların gerçek uzunluklarını hesaplayabiliriz:
Yani, bu dik üçgenin dik kenarları $9$ cm ve $12$ cm'dir.
Soruda "diğer dik kenarın uzunluğu kaç cm'dir?" diye soruluyor. Biz iki dik kenarın uzunluğunu da bulduk: $9$ cm ve $12$ cm.
Eğer tanjantı verilen açının karşısındaki kenarı $12$ cm olarak kabul edersek, "diğer dik kenar" $9$ cm olur.
Eğer tanjantı verilen açının komşusundaki kenarı $9$ cm olarak kabul edersek, "diğer dik kenar" $12$ cm olur.
Seçeneklere baktığımızda, $12$ cm cevabı mevcuttur.
Bu durumda, dik kenarlardan biri $9$ cm, diğeri $12$ cm'dir. Seçeneklerde $12$ cm bulunduğu için doğru cevap budur.
Cevap D seçeneğidir.